4 czerwca 1989 Solidarność zdobyła 160 na 161 mandatów sejmowych i 99 na 100 senatorskich. Ten dzień zapoczątkował koniec komunizmu w Polsce i zainspirował całą Europę Wschodnią. 37 lat temu wybraliśmy wolność.

3 czerwca 1918 roku premierzy Francji, Wielkiej Brytanii i Włoch ogłosili Deklarację Wersalską, zobowiązując się do odbudowy niepodległej Polski z dostępem do morza. Historycy IPN nazywają ten akt zapomnianym fundamentem II RP, ważniejszym niż 14 punktów Wilsona.

2 czerwca 1979 r. Jan Paweł II lądował w Warszawie, a PRL robiła wszystko, by zminimalizować efekt pielgrzymki. Słowa "Niech zstąpi Duch Twój!" wygłoszone przed milionem wiernych stały się prologiem do Solidarności. CIA oceniło: religia może być piętą achillesową ZSRR.

1 czerwca 1926 roku Zgromadzenie Narodowe wybrało Ignacego Mościckiego na prezydenta RP. Piłsudski odmówił fotela i wskazał profesora chemii bez doświadczenia politycznego. Mościcki rządził 13 lat, aż do ucieczki z kraju w 1939 roku.

31 maja 1986 roku jednostki specjalne SB wysadziły drzwi kryjówki w Mokotowie i aresztowały Zbigniewa Bujaka, lidera podziemnej Solidarności Mazowsza. Ukrywał się od stanu wojennego przez ponad 4 lata. Wypuszczono go we wrześniu na mocy amnestii.

30 maja 1505 roku Sejm w Radomiu uchwalił konstytucję Nihil Novi. Odtąd żadnych nowych praw bez zgody króla, senatu i izby poselskiej. Pełna formuła brzmiała: nihil novi sine communi consensu. Fundament polskiego parlamentaryzmu przez następne stulecia.

29 maja 1921 wbito pierwszy pal pod budowę portu w Gdyni. W ciągu zaledwie 20 lat wioska rybacka o 1300 mieszkańcach przeobraziła się w 130-tysięczne miasto i jeden z największych portów Bałtyku. Senat ogłosił 2026 Rokiem Miasta Gdyni.

Kardynał Wyszyński, mediator między Solidarnością a PRL, umierał na raka. Do końca pełnił swoją misję. Wstrząs po zamachu na Jana Pawła II 13 maja przyśpieszył jego śmierć. Odszedł 28 maja 1981, dziś obchody w Warszawie i Rzymie.

27 maja 1941 roku polski niszczyciel ORP Piorun przez godzinę samotnie wymienił ogień z najpotężniejszym pancernikiem Kriegsmarine. To pozwoliło Royal Navy okrążyć i zatopić Bismarcka. Kapitan Pławski nadał sygnał: Trzy salwy na cześć Polski! W 2026 mija 85. rocznica tej bitwy.

26 maja 1831 roku. Wojska polskie pod gen. Skrzyneckim starły się z Rosjanami pod Ostrołęką. Klęska kosztowała prawie 6000 zabitych i rannych z obu stron. Morale powstańców runęło, inicjatywę przejęli Rosjanie i od tej chwili upadek powstania był tylko kwestią czasu.

25 maja 1948 roku strzałem w tył głowy wykonano wyrok na rtm. Witoldzie Pileckim. Ochotnik do Auschwitz, organizator konspiracji w obozie i uczestnik Powstania Warszawskiego, zamordowany przez komunistyczne sądownictwo. Parlament Europejski ustanowił 25 maja Dniem Bohaterów Walki z Totalitaryzmem.

23 maja 1984 roku Sąd Wojskowy w Warszawie zaocznie skazał płk. Ryszarda Kuklińskiego na karę śmierci za zdradę. Przez dekadę przekazywał CIA tajne plany Układu Warszawskiego, w tym plan inwazji na Zachód. Wyrok uchylono w 1995 roku. Rehabilitacja była jednym z warunków przyjęcia Polski do NATO.

21 maja 1941 roku NKWD zaczęło wywozić Polaków z Kresów na Sybir i do Kazachstanu. Czwarta fala deportacji była częścią planu Stalina, by fizycznie wymazać polskość z Kresów. Łącznie wywieziono setki tysięcy osób w kilku falach od 1940 do 1941 roku.

18 maja 1944 żołnierze 2. Korpusu Polskiego gen. Andersa zdobyli ruiny klasztoru. Poległo 923 Polaków, 2931 było rannych. To jedno z najkrwawszych starć II WŚ na froncie zachodnim, po którym aliantom otworzyła się droga na Rzym.

13 maja 1981 roku turecki zamachowiec Mehmet Ali Agca oddał strzały do papieża Jana Pawła II na Placu Świętego Piotra. Papież cudem przeżył. Po 45 latach nadal nie ustalono jednoznacznie, kto stał za zamachem, choć ślady prowadzą do radzieckiego wywiadu GRU i bułgarskich służb specjalnych.

11 maja 1971 roku śmiercią samobójczą zmarł Rafał Wojaczek. Był artystą, to znaczy człowiekiem, dla którego życie stanowiło jedynie pretekst do tworzenia sztuki. Całą swoją niezwykłą wrażliwość skupił na poezji. Żył tak, jak chciał i umarł tak, jak chciał.