Esej prof. dr hab. n. med. Mieczysława Chorążego, członka rzeczywistego PAN, Centrum Badań Translacyjnych i Biologii Molekularnej Nowotworów, Centrum Onkologii – Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie, Oddział w Gliwicach.

Czerwona Królowa została sama na placu boju. Zwyciężyła swoich rywali w dużej mierze dzięki serii prostych i pięknych eksperymentów przeprowadzonych w Nowej Zelandii przez Curtisa Lively’a z Indiana University i Jukkę Jokela z Federalnego Instytutu Technologii w Zurychu oraz ich kolegów.

Samice pająków, które zjadają swoich partnerów wydają zdrowsze i liczniejsze potomstwo. Warto jednak przyjrzeć się temu zachowaniu bliżej.

Strzyga - demon z wierzeń słowiańskich - przeważnie był płci żeńskiej i żywił się krwią swoich ofiar. Nazwa ta oddaje charakter roślinnych pasożytów z rodzaju Striga. Okazuje się, że rośliny same przyczyniły się do rozwoju tych pasożytów... Rozmowa z M. Marcem z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Zrozumienie, dlaczego się starzejemy i umieramy, jest tą kwestią w biologii ewolucyjnej, która mimo swojej długowieczności sama nie zdążyła się jeszcze porządnie zestarzeć i prowokuje kolejne pokolenia badaczy i myślicieli do poszukiwania nowych odpowiedzi...

Unikamy ich jak ognia, bo wiemy, że kontakt z nimi nie przyniesie nic dobrego. To jednak tylko część prawdy o drobnoustrojach. Dziś bowiem wiadomo, że bakterie i wirusy miały ogromny wpływ na ewolucję żywych organizmów, również człowieka. Co więcej, bez nich nie rozkwitłoby życie na ziemi.

Często słyszy się sugestię, że neodarwinowski pogląd na ewolucję stacza się po równi pochyłej i że ten pogląd będzie całkowicie zmieniony — jeśli nie obalony — przez nowe koncepcje w biologii. Szczególnie epigenetyka jest zachwalana jako koncepcja, która zrewolucjonizuje biologię ewolucyjną...

Każda nauka ma swoje bon-moty, czasem prawdziwe, czasem apokryficzne, w których odbijają się jej dzieje i które niosą jakieś ważne przesłanie - o niej samej, lub o jej publicznym odbiorze.

Ewolucja ma to do siebie, że nie zawsze kończy robotę tak, jak powinna. Zaniechanie procesu debugowania oraz oczyszczania kodu powoduje występowanie niedociągnięć, wad konstrukcyjnych, błędów i wypaczeń, które możemy obserwować do dziś.

Jedna ze, zdawałoby się, w sposób oczywisty nasuwających się możliwości brzmi: naczelnym celem żaby jest utrzymanie integralności swojej struktury i funkcji w otaczającym środowisku, czyli, mówiąc potocznie, przeżycie, kontynuacja swego istnienia w (relatywnie) nienaruszonym stanie...

Obecnie otrzymujemy dane z badań nad pawiami i żabami, że tym, co ustala granice, jest zdolność samic do postrzegania różnicy między jednym poziomem wyszukania a kolejnym.

Populacje poddane specjacji sympatrycznej nie są rozdzielone geograficznie i dzielą ten sam obszar występowania. Różnica powstaje na skutek mutacji np. zwiększenia liczby chromosomów, która utrudnia krzyżowanie się organizmów. Przez jakiś czas krzyżowanie z istniejącą już populacją jest możliwe...

Logika ewolucji biologicznej na drodze doboru naturalnego, mechanizmu zaproponowanego przez Darwina półtora wieku temu, jest wprost urzekająca w swej prostocie.

Patrząc na rzecz z zewnątrz, seks jest czynnością niezmiernie wyczerpującą, niehigieniczną, ryzykowną, kosztowną, a nawet dosyć śmieszną. Jest on wyczerpujący, ponieważ wymaga wiele czasu i wysiłków na zdobycie partnera, nie mówiąc już o kosztach energetycznych samego aktu płciowego...

Próby naturalistycznego wyjaśnienia moralności (w oparciu o teorię ewolucji i neuroscience) są interesujące i czynią zadość jednemu z najważniejszych postulatów wypracowanych na gruncie filozofii nauki, jakim jest naturalizm metodologiczny.

Hipoteza Czerwonej Królowej to koncepcja wyjaśniająca między innymi proces "ewolucyjnego wyścigu zbrojeń", powstała w 1973. Zespół naukowców z Indiana University przeprowadził eksperyment z trzema populacjami nicieni i bakteriami potwierdzający hipotezę.

W społeczeństwie jest też ok. 4-5 proc. osób bez słuchu muzycznego, które mają problemy z odbiorem muzyki.

Adaptacja czyli przystosowanie się organizmu poprzez zmianę struktury lub funkcji do życia w nowych dla niego, trwale zmienionych warunkach bytowych lub zewnętrznego stresu, jest istotną, dziedziczną lub niedziedziczną i podlegająca rozwojowi cechą wszystkich żywych organizmów.

Mutacja genu FoxP2, która - jak sądzi wielu - umożliwiła mowę, zdarzyła się 20-40 tys. lat temu. To był wielki krok w naszej ewolucji, który wymusił olbrzymią przebudowę w mózgu - powstały tam specjalne centra słuchowe i ruchowe mowy.

W celu uzyskania dostępu do pokarmu (orzeszków) podnoszą poziom wody w naczyniu wlewając do niego wodę (przyniesioną w "ustach") bądź oddając do naczynia mocz.