Znalezisko - Doktor Jolanta Wadowska-Król. Prawdziwa historia bohaterki Ołowianych Dzieci
(https://wykop.pl/link/7889111/doktor-jolanta-wadowska-krol-prawdziwa-historia-bohaterki-olowianych-dzieci)

Jolanta Wadowska-Król nazywana jest „Matką Boską Szopienicką”. Była lekarką, pediatrą, której działalność kliniczna i badawcza stanowi kluczowe studium przypadku na przecięciu historii medycyny, polityki zdrowotnej PRL, socjologii środowiskowej i etyki zawodu lekarza. W latach 70. XX wieku, prowadząc pionierskie badania przesiewowe, zidentyfikowała i udokumentowała masowe zatrucie ołowiem (ołowicę) u dzieci zamieszkujących sąsiedztwo Huty Metali Nieżelaznych „Szopienice” w Katowicach. Jej odkrycie, mające cechyPokaż całość

Znalezisko - Judit Polgár, prawdziwa historia bohaterki filmu Netfliksa
(https://wykop.pl/link/7888701/judit-polgar-prawdziwa-historia-bohaterki-filmu-netfliksa)

Tradycyjnie szachy na poziomie mistrzowskim były domeną mężczyzn, a oddzielne kategorie kobiece utrwalały przekonanie o intelektualnej przepaści między płciami w tej dziedzinie. Wiele zmieniło się w tej kwestii dzięki Judit Polgár (1976). To węgierska arcymistrzyni szachowa, która powszechnie uznawana jest za najmocniejszą szachistkę w historii. Została wychowana w ramach radykalnego eksperymentu edukacyjnego swojego ojca, László. Od wczesnego dzieciństwa trenowała wyłącznie w otwartej konkurencjiPokaż całość

Znalezisko - Dramatyczne oblężenie Królewca. "Przepełniała nas wszystkich złość" (https://wykop.pl/link/7888285/dramatyczne-oblezenie-krolewca-przepelniala-nas-wszystkich-zlosc)

Królewiec podczas II wojny światowej był twierdzą, która broniła się przed Sowietami. Walki były niezwykle krwawe. Garnizon poddał się 9 kwietnia 1945 roku. Miasto zostało zrujnowane, a warunki życia ocalałych były dramatyczne. Z imponującego zamku przetrwało zaledwie kilka izb. Reszta legła w gruzach, podobnie jak znaczna część dawnego Królewca.

„Wszyscy wiedzieliśmy, że Rosjanie mają przewagę: opór był bezcelowy. Generał Lasch oszacował przecież, żePokaż całość

Znalezisko - "Utajone miasto". Jak polska rodzina przechytrzyła hitlerowców (https://wykop.pl/link/7887597/utajone-miasto-jak-polska-rodzina-przechytrzyla-hitlerowcow)

Plan Hitlera zakładał całkowitą eksterminację Żydów, likwidację polskiej elity i inteligencji, wymazanie polskiej kultury, początkowe przekształcenie Polski w wielki obóz pracy dla III Rzeszy, a następnie eliminację etnicznych Polaków i osiedlenie Niemców na terenach Polski. Polacy i Żydzi nie byli w stanie obronić się i pokonać hitlerowców militarnie. Jedyne co im pozostało, to przechytrzanie hitlerowców i w inny sposób niweczenie ich planów.Pokaż całość

Znalezisko - Mark Twain i prezydent USA byli zachwyceni. Polski pisarz nie miał sobie równych (https://wykop.pl/link/7886615/mark-twain-i-prezydent-usa-byli-zachwyceni-polski-pisarz-nie-mial-sobie-rownych)

Kiedy Sienkiewicz kończył pisać „Quo vadis” w lutym 1896 roku, nie mógł przypuszczać, że wielka chrześcijańska epopeja przyniesie mu światową sławę. Choć popularność nie zawsze była autorowi w smak, umożliwiła mu nawiązanie kontaktów z wieloma ciekawymi postaciami epoki, w której żył. Sienkiewicz prowadził interesującą korespondencję z pisarzami, politykami, artystami, duchownymi czy naukowcami. Część z nich samaPokaż całość

Znalezisko - Odcięci od świata. Jak psy uratowały całe miasto przed zagładą (https://wykop.pl/link/7886439/odcieci-od-swiata-jak-psy-uratowaly-cale-miasto-przed-zaglada)

W grudniu 1924 r. jedyny lekarz w Nome, Curtis Welch, leczył kilkoro dzieci z tego, co początkowo zdiagnozował jako zapalenie migdałków. W ciągu następnych kilku tygodni liczba przypadków zachorowań wzrosła, a czworo dzieci zmarło. 20 stycznia 1925 r., w samym środku surowej zimy, Welch oficjalnie zdiagnozował u kilkoro dzieci przypadki błonicy, wysoce zakaźnej choroby bakteryjnej, która nieleczona może prowadzićPokaż całość

Cześć Mirki! Wrzuciłem w nocy znalezisko o Maksymilianie Kolbe i jego "imperium" (elektrownia, maszyny, 700 pracowników w 1938 r.), ale niestety przepadło w Wykopalisku. Napracowałem się przy researchu i montażu, więc jeśli lubicie historię II RP, technikę i ciekawe liczby, będę wdzięczny za wykopanie. 👇

https://wykop.pl/link/7885313/maksymilian-kolbe-steve-jobs-ii-rp-jak-zarzadzal-imperium-w-1938-r-oc

#historia #ciekawostki #gruparatowaniapoziomu #zebroplusy #mikroreklama #polska`

Znalezisko - Zdrada najbliższych. Rewolucja irańska mogła wyglądać zupełnie inaczej (https://wykop.pl/link/7884797/zdrada-najblizszych-rewolucja-iranska-mogla-wygladac-zupelnie-inaczej)

Mohammad Reza Pahlawi miał wyjątkowo pozytywny stosunek do armii, szczególnie zaś bliskie jego sercu było lotnictwo. Nastroje w siłach powietrznych nie odzwierciedlały jednak postawy szacha.

Homafarzy, choć byli dobrze wynagradzani, nie czerpali satysfakcji z pełnionej służby. Ta niechęć wynikała z obecności amerykańskich doradców, którzy blokowali możliwość realizacji przez homafarów nawet najprostszych zadań. Ponadto demotywujące było, że choć był to personel dobrzePokaż całość

Znalezisko - Polski odkrywca w XIX wieku ruszył do Afryki. Stała za tym ważna misja (https://wykop.pl/link/7883943/polski-odkrywca-w-xix-wieku-ruszyl-do-afryki-stala-za-tym-wazna-misja)

Zorganizował pierwszą polską ekspedycję do Afryki. Miała ona zwrócić uwagę świata na sprawę polskich dążeń do niepodległości. Jak wyglądała wyprawa Stefana Szolca-Rogozińskiego do Kamerunu?

O Liberii polska prasa pisała dość zdawkowo. Może wynikało to z faktu, że cenzura zaborców nie pozwalała na eksponowanie faktu istnienia niepodległego państwa, które za nic miało, iż cała Afryka znajdowała się wówczasPokaż całość

Znalezisko - Poczta Podziemna, czyli jak Polacy grali władzy na nosie? (https://wykop.pl/link/7883403/poczta-podziemna-czyli-jak-polacy-grali-wladzy-na-nosie)

Równolegle do Poczty Obozowej rozwijała się Poczta Podziemna. W 1982 r. pojawiły się pierwsze realizacje, które zapowiadały prawdziwy wysyp tego typu druków. Z czasem znaczki, karty pocztowe i stemple wydawały niemal wszystkie znaczące organizacje opozycyjne, a nawet prywatne drukarnie. Powód? Przy dużo mniejszym nakładzie pracy i środków można było osiągnąć dużo wyższe zyski. Oczywiście w porównaniu z powielaniem drugoobiegowych książekPokaż całość

Znalezisko - Z czym mierzyli się imigranci w USA na długo przed powstaniem ICE? (https://wykop.pl/link/7882989/z-czym-mierzyli-sie-imigranci-w-usa-na-dlugo-przed-powstaniem-ice)

Powszechnie uważa się, że amerykańskie prawo imigracyjne narodziło się dopiero w 1875 r. wraz z tzw. ustawą Page'a. Jest to jednak mit nie mający nic wspólnego z rzeczywistością. Już w 1798 r. powstał zbiór czterech ustaw znany jako ustawy o cudzoziemcach i podżeganiu do buntu (Alien and Sedition Acts). Ustawy miały na celu ograniczenie imigracji i ograniczeniePokaż całość

Znalezisko - Najdziwniejsze nazwy geograficzne na świecie. Na pewno o nich nie słyszałeś! (https://wykop.pl/link/7882283/najdziwniejsze-nazwy-geograficzne-na-swiecie-na-pewno-o-nich-nie-slyszales)

Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch. Na pierwszy rzut oka może wyglądać to na błąd lub zbitek przypadkowych znaków. A jednak niewiele ma to wspólnego z przypadkiem – to nazwa miejscowości położonej w północno-zachodniej Walii na wyspie Anglesey. Przełumaczona na język polski oznacza dosłownie: „Kościół Świętej Marii nad stawem wśród białych leszczyn niedaleko wodnego wiru pod czerwoną pieczarą przy kościele św. Tysilia”.

[...] WięcejPokaż całość

Znalezisko - Człowiek, który stał się memem (https://wykop.pl/link/7880597/czlowiek-ktory-stal-sie-memem)

Joseph Ducreux (1735-1802) był francuskim artystą, baronem i Pierwszym Malarzem Królowej, który uwieczniał na płótnie monarchów, a dzięki ekscentrycznym autoportretom nieoczekiwanie stał się ikoną internetowej kultury XXI wieku. Jego życiorys to historia opowiadająca o tym, jak talent, splot historycznych okoliczności i artystyczny bunt mogą sprawić, że dzieło sprzed ponad 200 lat odnajdzie się w świecie mediów społecznościowych.

[...] Więcej jest w linku znaleziska.Pokaż całość

Znalezisko - Historyk ogląda "Czołg". Czy Tygrysy naprawdę potrafiły nurkować? (https://wykop.pl/link/7879935/historyk-oglada-czolg-czy-tygrysy-naprawde-potrafily-nurkowac)

Akcja „Czołgu” rozgrywa się na froncie wschodnim w 1943 roku. Załogę Tygrysa poznajemy, gdy maszyna samotnie opóźnia natarcie Rosjan na most, który wkrótce ma zostać wysadzony. Po brawurowej ucieczce w ostatniej chwili przed detonacją ładunków czołgiści otrzymują nowe zadanie. Jest to misja specjalna, w ramach której samotny Panzer VI ma przeniknąć przez ziemię niczyją aż za linie wroga, gdzie w ukrytymPokaż całość

Znalezisko - Zapomniane powstanie styczniowe. Sowieci odpowiedzieli terrorem (https://wykop.pl/link/7879431/zapomniane-powstanie-styczniowe-sowieci-odpowiedzieli-terrorem)

Był to pierwszy podczas II wojny światowej zryw Polaków przeciwko sowieckiej okupacji. Data nie była przypadkowa – nawiązywała do powstania styczniowego z lat 1863–1864. Plan powstańców zakładał opanowanie koszar, szpitala i stacji kolejowej w Czortkowie. Tam zamierzali zdobyć pociąg, by dojechać nim do granicy z Rumunią, a następnie przedostać się do Francji i wstąpić do formowanego tam Wojska Polskiego.

Strona polska posiadała jednakPokaż całość

Znalezisko - "Francja i Wy warte więcej niż Polska". Uciekł z Wawelu i skończył tragicznie (https://wykop.pl/link/7878695/francja-i-wy-warte-wiecej-niz-polska-uciekl-z-wawelu-i-skonczyl-tragicznie)

„Jestem Waszym synem, który był Wam zawsze posłuszny i jestem bardziej stanowczy i oddany niż kiedykolwiek… Francja i Wy warte więcej niż Polska. Nakażcie szlachcie obrać drogę na Lyon, by tam mnie odnalazła” - tak pisał Henryk Walezy spod Ołomuńca w liście do matki.

Z polskiego punktu widzenia opuszczenie przezeń Wawelu uchodziło za zdradę. W ciągu kilkuPokaż całość

Znalezisko - Grenlandczycy w centrum świata. Kim są i dlaczego ich historia ma znaczenie? (https://wykop.pl/link/7877645/grenlandczycy-w-centrum-swiata-kim-sa-i-dlaczego-ich-historia-ma-znaczenie)

W 2025 r. Grenlandia liczyła 56 542 mieszkańców. Szacuje się, że pod względem pochodzenia etnicznego populacja składa się aż w 89,5% z Inuitów grenlandzkich, uważanych za rdzenną populację wyspy, czyli po prostu Grenlandczyków. W języku grenlandzkim, czyli kalaallisut, Grenlandia nosi nazwę Kalaallit Nunaat, czyli „Kraina Kalaallitów”. Pierwotnie Kaalitami nazywano największą grupę etniczną grenlandzkich Inuitów zamieszkujących zachodnią częśćPokaż całość

Znalezisko - (https://wykop.pl/link/7875919/psie-zaprzegi-naprawde-bronia-grenlandii-oto-ich-historia)

Nie jest całkiem jasne, kto był inicjatorem powstania jednostek lądowych, które miały poruszać się po Grenlandii, dzięki psom zaprzęgniętym w sanie. Najczęściej w tym kontekście wymienia się dwie postaci. Są to Eske Brun, duński gubernator Grenlandii oraz Edward Smith, amerykański pułkownik piechoty morskiej. Przyjmuje się, że to z ich inicjatywy w 1941 roku sformowano pierwsze jednostki, które realizowały zadania w warunkach wojennych. Funkcjonowały pod nazwą Patrol Zaprzęgowy Północno-Wschodniej Grenlandii.Pokaż całość

Znalezisko - Przykuty do działa i zesłany za Ural. Najstarsza polska relacja z Syberii (https://wykop.pl/link/7875341/przykuty-do-dziala-i-zeslany-za-ural-najstarsza-polska-relacja-z-syberii)

Był przez Rosjan przykuty do działa artyleryjskiego na mrozie, głodzony i wleczony tysiące kilometrów na wschód. Adam Kamieński, zesłaniec na Syberię z XVII wieku, zostawił po sobie najstarsze polskie świadectwo okrutnej polityki rosyjskiego cara. Jak potoczyły się jego losy?

Pierwsze wzmianki o Polakach przebywających na Syberii pochodzą z przełomu XVI i XVII wieku. Najpierw były to dość niewielkie,Pokaż całość

Znalezisko - Film, jakiego nie było. "Dwaj prokuratorzy" - opowieść o Wielkim Terrorze w ZSRR (https://wykop.pl/link/7875037/film-jakiego-nie-bylo-dwaj-prokuratorzy-opowiesc-o-wielkim-terrorze-w-zsrr)

Filmów opowiadających o jednym z najtragiczniejszych okresów w historii, jakim był czas wielkich czystek w ZSRR, jest stosunkowo mało. Za temat ten zabrał się ukraiński dokumentalista Siergiej Łoźnica.

Szerokie kadry, statyczne ujęcia i przejmująca cisza przerywana jedynie dialogami i pojawiającą się raz na jakiś czas warstwą muzyczną – to wszystko niezwykle wiernie oddaje klimat surowego, pozbawionego nadzieiPokaż całość