Naukowcy odkryli rzadki układ poczwórny 82 lata świetlne od Ziemi parę czerwonych karłów i orbitujące wokół nich dwa brązowe karły. Te tajemnicze obiekty są zbyt duże, aby można je było uznać za planety, ale jednocześnie zbyt małe, aby mogły zostać gwiazdami. Nie mają bowiem masy pozwalającej...
Wizja artystyczna układu UPM J1040−3551 na tle Drogi Mlecznej, obserwowanego przez Gaia. Po lewej stronie UPM J1040−3551 Aa i Ab widoczne są jako odległe jasne pomarańczowe punkty, a wstawka pokazuje te dwie gwiazdy typu M na orbicie. Po prawej stronie, na pierwszym planie, para zimnych brązowych karłów – UPM J1040−3551 Ba i Bb – orbituje wokół siebie przez dziesiątki lat, jednocześnie okrążając UPM J1040−3551 Aab po rozległej orbicie, której pokonanie zajmuje ponad
Naukowcy odkryli nowy typ supernowej, w której zamiast wodoru i helu dominują krzem, siarka i argon. To pierwszy bezpośredni dowód na warstwową budowę masywnych olbrzymów.
Astronomowie odkryli ogromny, rozszerzający się bąbel gazu i pyłu otaczający czerwonego nadolbrzyma największą tego typu strukturę, jaką kiedykolwiek zaobserwowano w Drodze Mlecznej. Bańka, której masa dorównuje masie Słońca, została rozerwana w tajemniczej erupcji gwiazdy około 4000 lat temu.
Ogromna bańka wokół czerwonego nadolbrzyma DFK 52, sfotografowana przez ALMA. Kolory czerwone wskazują gaz oddalający się od nas, a kolory niebieskie wskazują gaz zbliżający się do nas. Źródło: ALMA(ESO/NAOJ/NRAO)/M. Siebert i inni
W nowych badaniach naukowcy z Uniwersytetu Missouri zajrzeli w głąb Wszechświata i odkryli coś nieoczekiwanego. Korzystając z obrazów w podczerwieni wykonanych przez potężny JWST, zidentyfikowali 300 obiektów jaśniejszych niż powinny być.
Grafika przedstawiająca tajemnicze obiekty w Wszechświecie, które zidentyfikowali naukowcy z Uniwersytetu Missouri w swoich badaniach. Źródło: Bangzheng "Tom" Sun/University of Missouri
Tajemnica fal grawitacyjnych znów się pogłębia. Naukowcy odkryli, że w zderzeniu dwóch czarnych dziur GW190814 mogła uczestniczyć ukryta w tle trzecia siła: supermasywna czarna dziura. To pierwsze dowody sugerujące, że podwójne czarne dziury mogą tworzyć się i łączyć nie w izolacji, lecz w...
Astronomowie odkryli, co może być źródłem potężnego rozbłysku fal radiowych pochodzącego z innej galaktyki. Wykorzystując precyzyjne dane radiowe i podczerwone, naukowcy przeprowadzili jak dotąd najdokładniejsze poszukiwania źródła tajemniczych, ulotnych sygnałów przy okazji rozwiązali poważny...
Zdjęcie w podczerwieni wykonane przez Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba (JWST) przedstawiające galaktykę NGC 4141 zawierającą szybki rozbłysk radiowy FRB 20250316A. Wstawka przedstawia niewielki obszar galaktyki, w którym dokładnie określono lokalizację rozbłysku, ujawniając słabe źródło promieniowania podczerwonego – NIR-1. Źródło: NASA/ESA/CSA/CfA/P. Blanchard i inni; Obróbka zdjęcia: CfA/P. Edmonds
Astronomowie korzystający z radioteleskopów VLBI i VLA uchwycili supermasywną czarną dziurę budzącą się z długiego snu, zapewniając bezprecedensowy wgląd w najwcześniejsze etapy aktywności czarnych dziur. Odkrycie to rzuca nowe światło na to, jak te kosmiczne olbrzymy zaczynają wpływać na...
Jak w Lubartowie zbudowano sekretarkę telefoniczną? O sprytnym koncepcie wymagającym bardzo nietypowej głowicy magnetofonowej. Jak się projektowało urządzenia logiczne bez mikroprocesorów?
Międzynarodowy zespół astronomów, kierowany przez Cosmic Frontier Center Uniwersytetu Teksańskiego w Austin, zidentyfikował najodleglejszą czarną dziurę, jaką kiedykolwiek potwierdzono. Ona i jej macierzysta galaktyka, nazwana CAPERS-LRD-z9, są obecne 500 milionów lat po Wielkim Wybuchu.
Naukowcy z Uniwersytetu w Tel Awiwie (TAU) wraz z międzynarodowym zespołem naukowców zidentyfikowali prawdopodobnie pierwszy potwierdzony przypadek gwiazdy, która przetrwała spotkanie z supermasywną czarną dziurą i powróciła.
Korzystając z teleskopu kosmicznego JWST, zespół kierowany przez Southwest Research Institute (SwRI) zidentyfikował nieznany dotąd księżyc krążący wokół Urana, zwiększając liczbę znanych satelitów tej planety do 29. Odkrycia dokonano podczas obserwacji przeprowadzonej przez Webba 2 lutego 2025r.
Animacja poklatkowa przedstawia nowo odkryty księżyc Urana, oznaczony jako S/2025 U1, a także 13 z 28 innych znanych księżyców krążących wokół tej planety. Obserwacje przeprowadzone przez kamerę NIRCam (Near-Infrared Camera) teleskopu kosmicznego Jamesa Webba należącego do NASA zostały wykonane w ciągu około 6 godzin 2 lutego 2025 r. w ramach programu o numerze identyfikacyjnym 6379 (główny badacz: M. El Moutamid). Animacja składa się z danych zebranych za pomocą szerokopasmowego filtra F150W2 kamery
Nowe modele wnętrz planet dostarczają naukowcom podstaw do interpretacji aktualnych obserwacji odległych planet pozasłonecznych prowadzonych za pomocą teleskopów kosmicznych i naziemnych. W nowym artykule opublikowanym 29 lipca 2025 roku w czasopiśmie Nature, którego autorem jest profesor...
Artystyczna ilustracja wewnętrznej struktury planety lawowej w stanie zimnym, przedstawiająca ocean magmy po stronie dziennej pokryty atmosferą mineralną. Strzałki wskazują kierunek transportu ciepła wewnątrz planety oraz promieniowanie cieplne emitowane z jej strony nocnej. Źródło: Romain Jean-Jaques (DeepL)
W przeciwieństwie do aktywnych galaktyk, które nieustannie przyciągają otaczającą je materię, czarne dziury pozostają w stanie uśpienia, budząc się na krótko, aby pochłonąć przelatującą w ich pobliżu gwiazdę. Astronomowie z MIT, Uniwersytetu Columbia i innych instytucji wykorzystali JWST...
Międzynarodowy zespół astrofizyków pod kierownictwem Uniwersytetu Northwestern i Uniwersytetu Leicester w Anglii odkrył możliwe źródło szybkich rentgenowskich zjawisk przejściowych (FXT) tajemniczych, ulotnych rozbłysków promieniowania rentgenowskiego, które od dawna stanowiły zagadkę...
Oznaczona pomarańczową strzałką niebieska kropka to szybka tranzytowa emisja promieniowania rentgenowskiego EP 250108a oraz supernowa, która nastąpiła po niej. Wykorzystując kombinację teleskopów, astronomowie odkryli, że szybkie tranzytowe emisje promieniowania rentgenowskiego mogą wynikać z „nieudanej” eksplozji masywnej gwiazdy. Zdjęcie: International Gemini Observatory/NOIRLab/NSF/AURA (DeepL)
Kosmiczny Teleskop Hubblea oraz Obserwatorium Rentgenowskie Chandra połączyły siły, aby zidentyfikować nowy, potencjalny przykład rzadkiej klasy czarnych dziur. Nazwane NGC 6099 HLX-1, to jasne źródło promieniowania rentgenowskiego, które wydaje się znajdować w zwartej gromadzie gwiazd w...
Zdjęcie wykonane przez HST przedstawia dwie galaktyki: NGC 6099 (u dołu po lewej) i NGC 6098 (u góry po prawej). Fioletowa plama przedstawia emisję promieniowania rentgenowskiego ze zwartej gromady gwiazd. Promieniowanie X jest wytwarzane przez IMBH, która rozrywa gwiazdę. Źródło: NASA, ESA, CXC, Yi-Chi Chang (National Tsing Hua University); Obróbka zdjęcia: Joseph DePasquale (STScI)
Sensible Soccer to kultowy, aczkolwiek nieco już zapomniany cykl gier piłkarskich w zręcznościowym stylu, który miast rywalizować z grami takimi jak FIFA czy Pro Evolution Soccer, chciał iść w nieco innym kierunku. W tym filmie cofniemy się do czasów 8-bitowców, pokażemy kulisy powstania serii i...
Przegląd CRISTAL, przeprowadzony z Chile, śledzi obecność zimnego gazu, pyłu i światła gwiazd w 39 galaktykach zaledwie miliard lat po Wielkim Wybuchu.
Rodzinny portret galaktyk z badania CRISTAL. Obraz przedstawia gaz wykryty przez obserwacje ALMA [CII]. Kolory niebieski i zielony reprezentują światło gwiazd uchwycone przez teleskopy Hubble'a i Jamesa Webba.
Credit: ALMA (ESO/NAOJ/NRAO) / HST / JWST / R. Herrera-Camus
Najnowsze badania wykazały, że olbrzymie, swobodnie dryfujące planety mogą mieć zdolność do tworzenia własnych, miniaturowych układów planetarnych i to bez potrzeby obecności gwiazdy macierzystej. W opublikowanych niedawno wynikach, międzynarodowy zespół naukowców, korzystając z danych...