uzior
Woda na Ziemi mogła powstawać już podczas formowania planety, w reakcji z otaczającym ją wodorem. 🌋🔭

W młodym Układzie Słonecznym Ziemię otaczać mogła atmosfera bogata w wodór. Nowa analiza sugeruje, że drobne skalne kamyki, z których planeta stopniowo rosła, reagowały z tym gazem, a w efekcie powstawała woda. To potencjalne wyjaśnienie, skąd Ziemia mogła mieć wodę potrzebną do życia. Nie oznacza jednak, że cała ziemska woda powstała w ten sposób; badanie wskazuje na
uzior
uzior
  • adult
2
Treść przeznaczona dla osób powyżej 18 roku życia...
uzior
uzior
2
Po przerwaniu rdzennego wypalania w Australii otwarty las zarósł gęstwiną. 🌿🌍

Zespół przeanalizował osady z dna jeziora w Wiktorii: pyłki roślin, cząstki węgla i ślady dawnego użytkowania ziemi. Rekonstrukcja pokazała, że przed kolonizacją brytyjską krajobraz był otwartym lasem, utrzymywanym przez regularne, celowe wypalanie przez Aborygenów. Po zakłóceniu tego systemu, zwłaszcza po pożarach 1939 r. i przy tłumieniu ognia, zaczął zarastać gęstym lasem i krzewami. Współczesne mapy uznają taki gęsty stan za naturalny, bo
uzior
uzior
3
Pod japońskim wulkanem wciąż gromadzi się magma w zbiorniku po dawnym wielkim wybuchu. 🌋

Badacze zbadali dno morskie wokół japońskiej Kikai, gdzie tysiące lat temu doszło do jednej z największych erupcji ostatnich tysiącleci. Rozmieścili 39 czujników i wysyłali fale dźwiękowe w skały, by sprawdzić, jak szybko przechodzą przez kolejne warstwy. Pod kalderą - wielkim zapadliskiem po erupcji - wolniejszy przebieg fal niż w otaczających skałach wskazał duży zbiornik magmy na głębokości 2,5 -
uzior
uzior
3
Skrawek dawnego lądolodu kanadyjskiego zaczął rosnąć 2 tys. lat temu - i zatrzymało go ocieplenie. 🌍

Naukowcy odtworzyli historię czapy lodowej Barnes na Wyspie Baffina, ostatniej pozostałości potężnej dawnej pokrywy lodowej Laurentydów. Po tym, jak około 3,6 tys. lat temu osiągnęła najmniejszy zasięg, około 2 tys. lat temu zaczęła ponownie rosnąć. Autorzy interpretują to jako początek kolejnego zlodowacenia. Około 1960 r. lód osiągnął maksimum, po czym letnie ocieplenie wywołane przez człowieka przyniosło ubytek
uzior
uzior
  • adult
3
Treść przeznaczona dla osób powyżej 18 roku życia...
uzior
uzior
3
Osunięcie zbocza w Alasce wywołało falę, która wspięła się setki metrów na przeciwległe zbocze. 🌋🌊

W sierpniu 2025 r. w Tracy Arm, wąskim fiordzie na Alasce, potężne osunięcie ziemi wpadło do wody, wywołując drugie najwyższe zarejestrowane tsunami. Badacze przeanalizowali zapisy wstrząsów i warunki pogodowe. Woda z odłamkami skał wzniosła się 481 metrów po przeciwległym zboczu - wyżej niż najwyższe piętro Taipei 101 - i oderwała z niego osady, odsłaniając goły kamień. Tuż przed
uzior
Ptaki morskie i rodzimy las mogą zwiększać szanse atoli na przetrwanie podnoszenia się poziomu morza. 🌿🌊

Atole to niskie wyspy zbudowane z raf koralowych, szczególnie wrażliwe na podnoszenie się poziomu morza. Badanie sprawdzało, jak pokrycie rodzimym lasem i obecność ptaków morskich, których odchody wzbogacają glebę i wodę w składniki odżywcze, zmieniają życie wyspy i sąsiedniej rafy. W miejscach z większym udziałem tych czynników roślinność i mikroorganizmy działały intensywniej, a rafa rosła szybciej. W
uzior
Na Hawajach lawa tryskała z krateru już 54 razy, za każdym razem przez kilka godzin. 🌋

Od grudnia 2024 r. szczyt wulkanu Kīlauea regularnie wyrzuca słupy płynnej skały. To tak zwane fontanny lawy: epizody trwające zwykle kilka godzin, oddzielone dniami lub tygodniami przerwy. Od 1823 r. na Kīlauea odnotowano tylko trzy serie takich wybuchów, a obecna dała już 54 epizody. Zespół połączył obserwacje składu gazów i lawy, wstrząsów oraz zmian kształtu wulkanu. Wykazał
uzior
Atlantycki system prądów słabnie z ociepleniem, ale w symulacjach wraca, gdy klimat się chłodzi. 🌍🌊

W symulacjach klimatycznych badacze testowali drogę od wzrostu emisji dwutlenku węgla, przez ocieplenie do 10 stopni Celsjusza ponad stan wyjściowy i stabilizację, po późniejsze chłodzenie. Pozwalali przy tym lodom Grenlandii topić się i wpływać na ocean. Atlantycka cyrkulacja termohalinowa, czyli system prądów mieszających wody Atlantyku, słabła niemal proporcjonalnie do wzrostu temperatury. Choć model osiągał stany określane jako „zapaść”,
uzior
Prawie połowa badanych gatunków koralowców budujących rafy jest zagrożona wyginięciem. 🌿🌊

Najnowsza ocena objęła 892 gatunki koralowców budujących rafy, z czego dla 774 zebrano dość danych. 340 z nich, czyli 44%, uznano łącznie za zagrożone: 33 jako krytycznie zagrożone, 251 jako zagrożone, a 56 jako narażone. Ponieważ brakuje długoterminowych pomiarów liczebności większości populacji, spadki oszacowano na podstawie zmian pokrycia raf i prognozowanego bielenia koralowców - gdy pod wpływem ciepła tracą kolor i żyjące
  • Najlepsze
  • Wszystkie komentarze
uzior
Rośliny o zmienionych genach mogą przesuwać mapę pól w zmieniającym się klimacie. 🌾🌍

Badanie sprawdzało, jak uprawy modyfikowane genetycznie - czyli rośliny, którym zmieniono geny, by dawały np. lepsze plony - wpływają na rolnictwo w warunkach zmieniającego się klimatu. Autorzy połączyli amerykańskie dane o plonach i areałach kukurydzy, soi i bawełny z informacjami o klimacie, glebach, cenach i ukształtowaniu terenu. Porównali scenariusz, w którym rolnicy przyjęli takie uprawy, ze scenariuszem bez nich. Wyniki
uzior
W maju 2024 Słońce tak wstrząsnęło przestrzenią wokół Ziemi, że zniknęła część uwięzionych tam cząstek. 🌋🔭

W maju 2024 roku doszło do najsilniejszej burzy geomagnetycznej - zaburzenia pola magnetycznego Ziemi wywołanego przez Słońce - od 2003 roku. Rozświetliła niebo zorzami, ale zakłóciła też sygnały nawigacji satelitarnej używane przez maszyny rolnicze. Nowa analiza pokazuje, jak ta burza opróżniła pas promieniowania, czyli obszar, w którym pole magnetyczne Ziemi więzi szybkie cząstki. Gdy nadciągnął zaburzony strumień
uzior
Pod gęsto zamieszkanym wulkanem we Włoszech rośnie ciśnienie gazów, które podnosi grunt i wywołuje wstrząsy. 🌋

Międzynarodowy zespół przeanalizował dwadzieścia lat pomiarów gazów wydobywających się z gleby w Campi Flegrei, gęsto zaludnionym obszarze wulkanicznym pod Neapolem. Ilość uwalnianego dwutlenku węgla rosła równolegle z wypiętrzaniem terenu i nasileniem wstrząsów. Autorzy przekonują, że napędza to rosnące ciśnienie płynów magmowych na głębokości 3 - 4 km. Para z tych płynów skrapla się płycej i oddaje ciepło
NaukowoTV
Nowy odcinek na NaukowoTV!
Najpotężniejsze OSUWISKA w historii ludzkości! Nepal i inne!
Znalezisko ➫ https://wykop.pl/link/8024127/najpotezniejsze-osuwiska-w-historii-ludzkosci-nepal-i-inne

Ostatnie tragiczne wydarzenia z Nepalu zainspirowały mnie, by przyjrzeć się osuwiskom i spływom skalnym. Dlaczego niektóre z nich osiągają gigantyczne rozmiary i czy jesteśmy w stanie przewidzieć, kiedy góra ruszy? W materiale przyglądam się również napotężniejszym osuwiskom z XX i XXI wieku.

#geografia #nauka #geologia #gruparatowaniapoziomu #geologia
  • Najlepsze
  • Wszystkie komentarze