Wpis z mikrobloga

Pierwsze potencjalne odkrycie planety spoza Drogi Mlecznej.

Wczoraj wyszła informacja o potencjalnym pierwszym odkryciu planety znajdującej się w innej galaktyce. Planeta ta ma być oddalona o ok 28 mln lat świetlnych od Ziemi i znajdować się w Galaktyce Wir. Prawdopodobnie ma rozmiar Saturna i okrąża układ podwójny - M51-ULS-1 - składający się z gwiazdy podobnej do Słońca oraz gwiazdy neutronowej (lub czarnej dziury). Masywniejszy składnik układu emituje, dzięki pobieraniu materii z pobliskiej gwiazdy i podgrzewaniu jej w dysku akrecyjnym, promieniowanie rentgenowskie. Dzięki obserwacjom przeprowadzonym przez kosmiczne teleskopy promieniowania rentgenowskiego - XMM-Newton od ESA i Chandra X-ray Observatory - NASA zauważono pociemnienie gwiazdy i wywnioskowano, że prawdopodobną przyczyną tego zjawiska może być tranzyt planety przed tarczą gwiazdy. Jednakże, z racji bardzo odległej orbity, kolejna weryfikacja obserwacji możliwa będzie dopiero za ~70 lat. Dodatkowo, inną z przyczyn może być po prostu obłok gazu, który spowodował przyciemnienie tego układu. Niemniej, astronomowie szacują, że jest to mniej prawdopodobne.

While this is a tantalizing study, the case of an exoplanet in M51 is not ironclad. One challenge is that the planet candidate's large orbit in M51-ULS-1 means it would not cross in front of its binary partner again for about 70 years, thwarting any attempts for a confirming observation for decades. There is also the possibility that the dimming of X-rays is due to a passing cloud of gas near the M51-ULS-1, though the researchers think the data strongly favor the planet explanation.


Więcej info:
https://www.esa.int/Science_Exploration/Space_Science/Could_this_be_a_planet_in_another_galaxy
https://chandra.si.edu/photo/2021/m51/

#fizycznenowinkifakera -> nowinki fizyczne i nie tylko - do obserwowania lub czarnolistowania.( ͡° ͜ʖ ͡°)

#nauka #astronomia #kosmos #gruparatowaniapoziomu #ciekawostki
źródło: comment_16352463469rpjvG9VvuEX8dQGH6Fmo2.jpg
  • 7
@Fake_R: zastanawiam się, jak określono orbitę i masę planety. Przecież prędkość orbitalna zależy właśnie od masy planety i gwiazdy, więc sam czas trwania przyciemnienia nie daje jednoznacznej odpowiedzi, jeśli nie znamy masy?

A może się mylę? Dobra, głupio pytam bo na pewno się mylę - ale chciałbym wiedzieć co kombinuję źle :)

Wzywam @Al_Ganonim
@enron: Tutaj w sumie nic nie podają o masie planety lecz o jej rozmiarze. Ten zaś określa się na podstawie krzywej blasku. Przykładowo, tutaj krzywa blasku pokrywała się z rozmiarem źródła rentgenowskiego, dlatego nastąpiło niemal pełne zaćmienie i stąd określono rozmiar i kształt obiektu. Orbitę można określić na podstawie prawa Keplera znajac prędkość orbitalną, a oni wyznaczyli prawdopodobna prędkość orbitalną na podstawie czasu trwania zaćmienia i z tego potrafili wyznaczyć odległość
@enron: @Fake_R: Zaćmienie jest V-kształtne, więc równie dobrze może być spowodowane cząstkowym tranzytem gwiazdy. Wiadomość troszeczkę nadmuchana ;). Rozmiary planety mozna by poznać znając głębokość tranzytu i zakładając promień oraz jasnośc absolutna gwiazdy zaćmiewanej. Tu tych parametrów nie mamy. No ale pogdybać sobie można i ludzie będą mieli ESA na językach przez kilka dni.

Poza tym, "pierwszą" planetą odkryta w innej galaktyce była ta rzekomo zauważona przez mikrosoczewkowanie kwazara. Swoja
@Fake_R: @Al_Ganonim: Dziękuję Panowie za wyjaśnienia. Po prostu zainteresowało mnie to, że wyliczono czas okrążenia gwiazdy na 70 lat i akurat na ten krótki moment trafiliśmy z obserwacją... a równocześnie nawet nie wiemy czy tam jest gwiazda neutronowa czy czarna dziura ¯_(ツ)_/¯
Przecież prędkość orbitalna zależy właśnie od masy planety i gwiazdy

@enron: a nie samej gwiazdy??
W sensie sonda krążąca w odległości 1au od słońca będzie miała taką samą prędkość jak ziemia

@KosmicznyJanusz: no dobra, chyba racja. Z równania:
GMm/r^2 = mv^2/r

wychodzi nam

r = GM/v^2

o ile pamiętam jeszcze coś sprzed niemal 30 lat z liceum xD