Obrazowanie dyfuzyjne mózgu najcelniej przewiduje ryzyko cukrzycy typu 2 - to nie pomyłka. 🧠🩺

Trenowano sieci 3D DenseNet121 na pięciu kontrastach MRI od 24 648 osób z UK Biobank. Fuzja T1 i T2 dała najmniejszy błąd (MAE 2,19 roku), lecz każda modalność ujawniła odrębny biologicznie profil. Wiek mózgu z dMRI wiązał się ze sztywnością tętnic i dawał h----d względny cukrzycy typu 2 równy 1,12 (P=2,4×10⁻¹¹). Wiek z SWI najmocniej korelował z czasem reakcji.Pokaż całość

Dla pewnej klasy problemów uczenia maszynowego dynamiki kwantowej można matematycznie udowodnić separację: komputer kwantowy radzi sobie efektywnie, podczas gdy dla klasycznego jest to zadanie trudne obliczeniowo. ⚛️🤖

Bandyopadhyay, Molteni, Eisert, Dunjko i Jerbi (preprint, oczekuje recenzji) skonstruowali zadanie uczenia nadzorowanego, gdzie na podstawie krótkoczasowych próbek ewolucji nieznanego hamiltonianu należy przewidywać wartości oczekiwane obserwabli. Trening kwantowy rekonstruuje hamiltonian i działa w czasie wielomianowym. Wersja klasyczna napotyka barierę: jej powodzenie implikowałoby BQP⊆P/poly, co jest uznawanePokaż całość

Trenowanie modeli rozumujących wyłącznie za pomocą poprawnej odpowiedzi uczy je pisać więcej, a nie myśleć lepiej. 🤖

Agon wprowadza rywalizację dwóch modeli rozwiązujących to samo zadanie. Jeden tworzy szkic rozwiązania, drugi czyta go i dopiero wtedy generuje własną odpowiedź. Każdy jest nagradzany za prześcignięcie rywala w poprawnej dedukcji, co zmusza do oceny cudzego toku rozumowania - bez żadnych etykiet procesu i zewnętrznego sędziego. Na trudnym podzbiorze DeepMath z modelem Qwen3 metoda podwaja wynikPokaż całość

Bakteryjne nanomaszyny wstrzykują wybrane białka do komórek roślinnych z wydajnością ponad 75%, gdy zwiększy się dostępność receptora FLS2. 🧫⚗️

W preprintzie (oczekuje recenzji) badacze przekierowali system PVC z Photorhabdus na roślinny receptor FLS2, modyfikując włókna ogonkowe. Nanomaszyny dostarczyły do protoplastów rzodkiewnika rekombinazę Cre (do 15% skuteczności) oraz edytor genomu R2, który precyzyjnie wstawił reporter mCherry. W liniach nadprodukujących FLS2 odsetek trafionych komórek liści przekroczył 75%.

Otwiera to drogę do celowanej, bezDNA-wej inżynierii genomu roślinPokaż całość

U pacjentów z opornym toczniem, którym podano terapię komórkową CAR-T, remisja zależała od zablokowania konkretnego szlaku dojrzewania limfocytów B. 🩺🧫

Terapia CAR-T anty-CD19 u 18 pacjentów z ciężkim SLE, obserwowanych do 40 miesięcy, pokazała, że trwała remisja bez leków wynika nie z głębokości usunięcia limfocytów B, ale z eliminacji pozapęcherzykowej (EF) ścieżki ich różnicowania - aktywowanych naiwnych prekursorów i komórek DN2 (CD11c+ T-bet+). Przy nawrocie, zanim wróciły objawy, rósł poziom CXCL13, interferonów iPokaż całość

Po ponad dekadzie od teoretycznej przepowiedni, fizycy zmusili atomy do uformowania długo poszukiwanego dwuwymiarowego materiału kwantowego. ⚗️

To cienka warstwa, w której elektrony na krawędziach płyną bez oporu - są to stany topologicznie chronione, odporne na defekty. Zespół potwierdził ich istnienie i pokazał, że można nimi sterować poprzez mechaniczne naprężenie. Precyzyjne rozciąganie materiału przełącza te egzotyczne kanały przewodzenia niczym kwantowy wyłącznik.

Taka kontrola toruje drogę do elektroniki kwantowej pracującej w temperaturze pokojowej - bezPokaż całość

Skały w marsjańskim kraterze Jezero zawierają struktury i sygnatury organiczne, które geolodzy planetarni klasyfikują jako obiecujące biosygnatury. 🚀🌍

W formacji Bright Angel odsłonięto mułowce i zlepieńce o teksturach typowych dla osadów wodnych. Spektroskopia ujawniła w nich minerały powstałe w warunkach redoks, a także zachowane związki organiczne - atomy węgla, które mogły powstać z udziałem dawnych mikroorganizmów. To pierwsze tak szczegółowe powiązanie sygnatur organicznych z konkretnym, potencjalnie zamieszkiwalnym środowiskiem na Marsie.

Wyniki te wyznaczają priorytetPokaż całość

Dwutlenek węgla z powietrza można przekształcić w aldehyd octowy za pomocą światła słonecznego i wody. ⚡⚗️

Metaloorganiczne szkielety wodorowe HNNU-Se, dzięki kationom [Zn(tpy)]²⁺ wychwytującym CO₂ i anionom [SeCN]⁻ przenoszącym protony, bezpośrednio z powietrza i bez odczynników poświęcanych osiągają tempo produkcji 557,1 μmol g⁻¹ h⁻¹ oraz selektywność elektronową 95% w naturalnym świetle słonecznym.

Aldehyd octowy to kluczowy reagent w syntezie chemicznej - ten proces może zastąpić jego produkcję z surowców kopalnych, domykając obieg węgla.

https://www.nature.com/articles/s41467-026-75384-zPokaż całość

Model dyfuzyjny podobny do DALL-E zaprojektował peptyd redukujący infekcję u myszy 10 000-krotnie. 🧫🩺

ARCADIAMP, platforma opisana w Nature Communications, łączy dyskretny model dyfuzyjny i klasyfikator ESM2, by generować peptydy antydrobnoustrojowe. Spośród 10 zsyntetyzowanych kandydatów 8 wykazało aktywność (MIC ≤32 μg/mL). Wybrany peptyd Arcinin działa na superbakterie ESKAPE (MIC 8 - 32 μg/mL), ma znikomą hemolizę (LC50 >512 μg/mL) i zachowuje moc w surowicy. W modelu zakażonej rany u myszy uzyskano 4-log redukcję obciążenia bakteryjnego.Pokaż całość

Nowy model AI rozumie związki między strukturą a właściwościami w chemii, biologii i materiałoznawstwie, traktując atomy jak słowa w zdaniu. 🧬⚗️

SciReasoner to multimodalny model naukowy, który przekształca współrzędne i wiązania w ujednolicony słownik strukturalny. W testach poprawił przewidywanie funkcji białek (Fmax z 0.42 do 0.55), zwiększył dokładność retrosyntezy z 63% do 72% i rozdzielił fazy materiałów według pasma wzbronionego. Osiągnął najlepsze wyniki w 67 z 86 benchmarków, a eksperci ocenili jego wnioskowaniePokaż całość

Modele językowe potrafią przewidzieć wyniki eksperymentów społecznych z dokładnością porównywalną do ludzkich ekspertów. 👥

Naukowcy z kilku amerykańskich uczelni zebrali 70 eksperymentów z reprezentatywnymi próbami (119 tys. uczestników). GPT-4, którego dane treningowe kończyły się przed publikacją wielu badań, przewidział efekty interwencji z korelacją rzędu 0,8 - niemal idealnie odtwarzając średnie ludzkich prognoz. Model jednak systematycznie przeszacowywał siłę efektów.

Oznacza to, że LLM-y mogą służyć jako tani, szybki pilot do testowania hipotez przed kosztownymi badaniamiPokaż całość

Kosmiczne latarnie sprzed 13 miliardów lat: odkryto 31 najstarszych kwazarów, w tym dwa absolutnie rekordowe, świecące z epoki gdy Wszechświat miał zaledwie 670 milionów lat. 🚀

Każdy z tych kwazarów jest napędzany przez czarną dziurę o masie miliardów Słońc. Problem: według standardowych modeli formowania się struktur we Wszechświecie, tak masywne obiekty nie powinny zdążyć urosnąć w tak krótkim czasie po Wielkim Wybuchu.

Odkrycie zmusza do rewizji teorii wzrostu czarnych dziur i wczesnej kosmologii -Pokaż całość

Miękki lit niszczy twardą ceramikę w bateriach stałoprądowych. Naukowcy właśnie odkryli, jak to robi. ⚗️⚡

Odkryto, że dendryty litu wnikają w mikroszczeliny ceramicznego elektrolitu, tworząc lokalne naprężenia przekraczające wytrzymałość materiału. To nie czysty wzrost kryształu, a mechaniczne pękanie od wewnątrz - klucz do uniknięcia zwarć.

Rozwiązanie tej zagadki pozwoli inżynierom projektować bezpieczniejsze baterie do EV i smartfonów bez ryzyka samozapłonu.

https://www.sciencedaily.com/releases/2026/07/260710003533.htmPokaż całość

Neuron nie wybiera swojej aksony przypadkowo - to jądro komórkowe inicjuje rytmiczne fale aktynowe, które decydują, która z nici stanie się aksonalną autostradą. 🧠

Badacze z instytutu Bradkego odkryli, że to nie stożki wzrostu na końcach neuritów, ale samo ciało komórki (soma) generuje oscylacyjny program. Fale aktyny, zależne od kompleksu ARP2/3, cofają większość neuritów, a jedna z nich - wystawiona na działanie fali - traci napięcie, wypuszcza mikrotubulowy pęd i zostaje wybrana naPokaż całość

Publiczne dane sekwencjonowania bakterii to kopalnia wiedzy, ale były chaotyczne. Teraz powstał jednolity zbiór 2,4 miliona genomów z 11 273 gatunków. 🧬🧫

AllTheBacteria to otwarte repozytorium, w którym surowe odczyty DNA zamieniono w gotowe do analizy genomy z adnotacjami o oporności na antybiotyki i białkach. Naukowcy przetworzyli 3,9 miliona fragmentów peptydów przez model głębokiego uczenia APEX 1.1, znajdując 1867 kandydatów o przewidywanej aktywności przeciwdrobnoustrojowej. Zsyntetyzowano 24 peptydy - jeden z nich (ATB20) wPokaż całość

Cząstki kosmiczne mogą rozstrzygnąć, czy satelita przenosi b--ń jądrową - i to w tydzień. 🚀🛠️

Fizycy z MIT zaproponowali metodę weryfikacji Traktatu Kosmicznego z 1967 roku, który zakazuje broni jądrowej na orbicie. Detektor wielkości 9U-CubeSat (jak mała walizka) rejestruje neutrony powstające, gdy protony z pasów Van Allena uderzają w głowicę termojądrową. Z odległości 4 km potrzeba około 7 dni obserwacji, by jednoznacznie potwierdzić naruszenie.

To realny sposób na zapobieżenie wybuchowi, który zniszczyłby większość satelitówPokaż całość

Kwantowy komputer uczy się na błędach i koryguje sam siebie w trakcie obliczeń, nie przerywając pracy. ⚛️🤖

Zespół Google Quantum AI na procesorze Willow zademonstrował, że sygnały z korekcji błędów kwantowych mogą służyć jako sygnał uczący dla algorytmu wzmacniania. Dzięki temu model stabilizuje parametry w czasie rzeczywistym, poprawiając logiczną stabilność kodu powierzchniowego 3,5-krotnie. Osiągnięto rekordowo niski błąd logiczny: 7,72×10⁻⁴ na cykl.

To pierwszy krok w stronę komputera kwantowego, który nigdy nie musi przerywać obliczeńPokaż całość

Obserwator może w zasadzie rozpoznać splątanie, choć część układu zniknęła za horyzontem. ⚛️

Patryk Michalski i Andrzej Dragan przeanalizowali dwie kwantowe paczki falowe - splątane albo separowalne. Gdy większość jednej wpada do czarnej dziury, jej nieusuwalny ogon pozostaje na zewnątrz. Teoria dyskryminacji stanów pokazuje, że dzięki niemu oba przypadki mogą dać różne wyniki pomiaru.

Wynik odsłania subtelne napięcie między lokalizacją stanów kwantowych a przyczynową strukturą czasoprzestrzeni.

https://arxiv.org/abs/2512.24424Pokaż całość

Brytyjski regulator reklam (ASA) wycofał kluczowe twierdzenia z raportu o piecach na drewno po odkryciu błędu w interpretacji danych. 🩺👥

ASA pierwotnie stwierdziła, że nowoczesne piece emitują więcej PM2.5 niż stare typy i kominki. Po niezależnej rewizji okazało się, że użyty krajowy bilans emisji (NAEI) nie nadaje się do porównań typu piec-kominek. Te konkrety usunięto z poprawionej wersji orzeczenia.

To ważne, bo pokazuje, jak kluczowa jest poprawna metodologia w ocenie zanieczyszczeń powietrza i regulacjach.

https://www.bmj.com/content/392/bmj.s360/rr-4Pokaż całość

Redagowanie epitopu receptora KIT w komórkach macierzystych krwi pozwala na bezpieczne przeszczepienie bez chemioterapii - i selektywne namnażanie zmodyfikowanych komórek in vivo. 🧫🩺

Zespół z Harvardu i Boston Children’s Hospital użył edycji zasad (ang. base editing), by zmienić pojedyncze aminokwasy w receptorze KIT w ludzkich krwiotwórczych komórkach macierzystych. Modyfikacja uniemożliwia wiązanie terapeutycznych przeciwciał, nie zakłócając sygnalizacji SCF. W połączeniu z wyciszeniem wzmacniacza BCL11A (wzrost HbF) podanie przeciwciał anty-KIT prowadziło do stopniowego wzbogacania zmienionychPokaż całość