Humanoidalny robot wykonuje nowe polecenia ruchowe, choć wcześniej uczył się głównie z nagrań ludzi. 🤖

Badanie dotyczy tego, jak nauczyć humanoida całym ciałem reagować na instrukcje, np. „podejdź i zamknij laptopa”. Problem w tym, że musi koordynować nogi, ramiona i palce oraz utrzymywać równowagę, a nagrań samego robota jest mało. Autorzy zmieniają więc to, co przewiduje model: zamiast poleceń dla stawów wybiera zwarte opisy ruchu ciała i dłoni. Nauczone kontrolery zamieniają je naPokaż całość

Zbudowano zegar, w którym laser dostraja się do przejścia w jądrze toru, a nie do elektronów. ⚛ 🔭

Zwykłe zegary atomowe liczą drgania elektronów. Ten nowy wykorzystuje bardzo wąskie przejście jądrowe w torze-229, czyli skok j---a między dwoma stanami energii. J---a umieszczono w temperaturze pokojowej w kryształcie fluorku wapnia i oświetlano światłem ultrafioletowym o długości fali 148 nanometrów. Sygnał z jąder korygował laser, tworząc samodzielnie działający zegar. Jego częstotliwość porównano z dokładnym zegaremPokaż całość

Nowy dodatek pomaga baterii litowej zachować stabilność od mrozu do upału przy bardzo wysokim napięciu. ⚗ ⚡

Badanie dotyczy dodatku do elektrolitu, czyli cieczy przenoszącej jony litu między elektrodami. Autorzy zbudowali bibliotekę 15 200 cząsteczek opartych na fosforze, a algorytm uczenia maszynowego wybrał najlepszą: LiDPFP. Związek ma obszary o różnym ładunku, co zmienia reakcje na granicy elektrod i ułatwia tworzenie par jonów litu. Dzięki temu na elektrodach powstają ochronne warstwy bogate w polimeryPokaż całość

Hawajczycy i mieszkańcy Wyspy Wielkanocnej są genetycznie bliscy, choć dzieli ich ogrom oceanu. 👥🧬

Badanie przeanalizowało całe DNA mieszkańców wielu wysp Polinezji. Wskazuje, że podczas zasiedlania Polinezji Wschodniej działały wyjątkowo silne „efekty założyciela”: gdy niewielka grupa zakłada populację, jej przypadkowe warianty genetyczne mogą z czasem stać się częste. Najmocniej zaznaczyło się to na Hawajach i Wyspie Wielkanocnej (Rapa Nui). Mimo ogromnej odległości są to sobie genetycznie najbliższe wyspy; prawdopodobnie zasiedlili je ci samiPokaż całość

U myszy udało się zmusić układ odpornościowy, by sam wytworzył komórki atakujące nowotwór. 🧫🩺

Dziś limfocyty T pobiera się od pacjenta, modyfikuje w laboratorium i wraca do organizmu. To długie i kosztowne. Nowa metoda działa inaczej: do ciała wstrzykuje się dwa nośniki. Jeden dostarcza do limfocytów T molekularne nożyczki CRISPR-Cas9, drugi - matrycę DNA z genem chimerycznego receptora antygenowego (CAR), który pomaga rozpoznać nowotwór. Dzięki temu gen CAR wstawia się precyzyjnie w miejscePokaż całość

Pod gęsto zamieszkanym wulkanem we Włoszech rośnie ciśnienie gazów, które podnosi grunt i wywołuje wstrząsy. 🌋

Międzynarodowy zespół przeanalizował dwadzieścia lat pomiarów gazów wydobywających się z gleby w Campi Flegrei, gęsto zaludnionym obszarze wulkanicznym pod Neapolem. Ilość uwalnianego dwutlenku węgla rosła równolegle z wypiętrzaniem terenu i nasileniem wstrząsów. Autorzy przekonują, że napędza to rosnące ciśnienie płynów magmowych na głębokości 3 - 4 km. Para z tych płynów skrapla się płycej i oddaje ciepłoPokaż całość

Gorąca skalna planeta, na której dzień topi skały, okazała się chłodniejsza, niż powinna. 🔭

HD 3167 b to planeta wielkości ok. 1,6 Ziemi, obiegająca swoją gwiazdę w niecały dzień. Jej dzienna półkula jest tak rozgrzana, że skały powinny topnieć. Teleskop Jamesa Webba zmierzył spadek światła, gdy planeta skryła się za gwiazdą. Spadek jasności wyniósł 38 ± 11 części na milion, wyraźnie mniej niż oczekiwano dla ciemnej, nagiej skały. Różnica od oczekiwanej wartości byłaPokaż całość

Bakterie jelitowe mogą wędrować z ludźmi od stu tysięcy lat; wiele jest rzadkich w uprzemysłowionych populacjach. 🦠🧬

Zespół zebrał próbki kału od 85 dorosłych Tsimane z Boliwii i porównał ich mikroby z mikrobami Hadza z Tanzanii - ludźmi z odległej populacji łowiecko-zbierackiej. Ponad 1200 gatunków występowało w obu grupach, ale około 60% z nich jest rzadkich lub nieobecnych w jelitach mieszkańców krajów uprzemysłowionych. Analiza drobnych różnic genetycznych między szczepami, czyli wariantami tego samegoPokaż całość

Po 25 latach udało się rozróżnić wspólny stan trzech cząstek jednym pomiarem. ⚛

W zwykłych komputerach bit ma wartość 0 albo 1. Kubit, kwantowy odpowiednik bitu, rządzi się innymi regułami; kilka takich jednostek może tworzyć wspólny, splątany stan, którego nie da się opisać jako osobne stany każdej cząstki. Dotąd umiano rozpoznawać takie stany głównie dla dwóch cząstek. Teraz zespół zbudował układ optyczny, który jednym pomiarem rozróżnia stany trzech kubitów. Wynik: zgodność 0,871Pokaż całość

Ponad pół miliona zmian w kodzie genetycznym pomaga wyjaśniać, czemu nasz szkielet różni się od małpiego. 🧬

Zespół porównał ludzkie i małpie wersje fragmentów DNA, które decydują, kiedy i jak mocno włączają się geny. Te fragmenty wprowadzono do ludzkich komórek chrzęstnych, budujących zalążki kości. Zmierzono aktywność 561 410 zmian obecnych w badanych genomach współczesnych ludzi. Wykryto 15 077 fragmentów o aktywności charakterystycznej dla ludzi, co może wpływać na budowę szkieletu. Naukowcy połączyli teżPokaż całość

Szczepionka przetrwała dwa miesiące w cieple 37°C i nadal działała. 🧫🩺

W badaniu chodziło o to, czy mRNA - cząsteczkę dostarczającą instrukcję do wytworzenia białka szczepionki - można zamienić w suchy, trwały preparat. Zespół użył sztucznej inteligencji, która z wyników kolejnych testów uczyła się, które mieszaniny składników są najlepsze. Po dwóch miesiącach w 37°C preparaty zachowały pełną aktywność, a odpowiedź odpornościowa u zwierząt była równie dobra jak po świeżejPokaż całość

Najlepszy model AI pobił ludzkich ekspertów w planowaniu eksperymentów, zużywając mniej obliczeń i kosztów. 🤖🔬

Nowy test TasteVal (preprint, oczekuje recenzji) sprawdza „wyczucie badawcze” AI: umiejętność projektowania eksperymentów i wyciągania wniosków. Aby oddzielić je od kodowania, oceniany model tylko opisuje eksperymenty, a stały programista je wykonuje. Osiem nieujawnionych zadań porównano z 24 ludzkimi ekspertami. Wynik to mnożnik obliczeń: dwukrotnie lepsze wyczucie oznacza osiągnięcie tego samego rezultatu przy połowie pracy obliczeniowej. Najlepszy model, OpusPokaż całość

Nowa warstwa ochronna pozwoliła dużym panelom słonecznym przetrwać test niezawodności i dawać więcej energii niż krzemowe. ⚡⚗

W ogniwach słonecznych z perowskitu - materiału, który dobrze pochłania światło - powierzchnię pokrywa się cząsteczkami naprawiającymi drobne defekty. Na dużych modułach taka warstwa nie zawsze rozkłada się równomiernie, co osłabia trwałość. W tym badaniu zamiast typowych cząsteczek użyto karboksylanów ołowiu: trwalszych związków, które także zabezpieczają powierzchnię. Testowano moduły o rozmiarach metrowych. Przeszły standardowy testPokaż całość

Ludzki gen pracujący w mózgu zostawił kopie w materiale genetycznym wirusa. 🧬

Badanie dotyczy BC200, ludzkiego genu, którego produkt - niewielkie RNA - nie koduje białka, a od około 40 milionów lat pomaga regulować produkcję białek w neuronach. Wydawał się stałym elementem naszego genomu, ale najwyraźniej zachował zdolność do retrotranspozycji, czyli kopiowania własnej sekwencji i wstawiania jej w nowe miejsce w materiale genetycznym. Dowody: dwie kopie BC200 znaleziono w materiale genetycznym wirusa mięczakaPokaż całość

Pradawny system obronny rozpoznawał materiał genetyczny, czytając go z przerwami. 🦠🧬

Tak wynika z opisu systemów VIPR (nowo odkrytych układów obronnych), które mogą być wczesnym ogniwem późniejszego CRISPR-Cas - bakteryjnej odporności na wirusy. Ich cząsteczka rozpoznająca nie pasuje do celu jak zamek i klucz. Czyta dwuniciowy materiał genetyczny przez naprzemienne stałe i zmienne fragmenty: te zmienne razem wskazują cel z lukami. Naturalne cele sugerują walkę z wirusami atakującymi bakterie. W laboratorium zespół przeprogramowałPokaż całość

Niewielka roślina rozmnaża się płciowo, lecz nie miesza genów: potomstwo odtwarza zestaw rodzica. 🧬

Ta roślina to Rhynchospora tenuis, niewielka bylina z Ameryki Południowej. Ma tylko dwa chromosomy - najmniej wśród znanych roślin kwiatowych. Badacze porównali pełne zestawy chromosomów z dziewięciu populacji, śledzili podział komórek rozrodczych oraz odczytywali materiał genetyczny pojedynczych komórek pyłku i zalążków oraz potomstwa kontrolowanych krzyżówek. Okazało się, że w obu płciach nie dochodzi do rekombinacji, czyli wymiany fragmentów międzyPokaż całość

W jednym miejscu na Marsie dawna woda pozostawiła po sobie trzy różne ślady. 🔭🌋

Łazik Perseverance badał w kraterze Jezero rejon zwany Margin. Z orbity wyglądał on na dawny brzeg jeziora. W wyżej położonych skałach nie było jednak wyraźnych śladów działania wody. Niżej, poniżej przypuszczalnego drugiego poziomu tarasowego jeziora, skały zapisały aż trzy etapy obiegu płynów. Najpierw w skale krążyły ciecze bogate w dwutlenek węgla, tworząc węglany, czyli minerały zawierające węgiel i tlen.Pokaż całość

Ten ważący mniej niż moneta robot wykonuje w powietrzu dziesięć salt bez przerwy. 🤖

To nie zabawka, lecz sztuczne skrzydło ważące 750 miligramów. Dotąd tak małe roboty latały głównie po gładkich torach; ten dzięki algorytmowi sztucznej inteligencji wykonuje agresywne manewry. W locie wykonał sakkady, czyli błyskawiczne przeskoki w bok, osiągając 197 centymetrów na sekundę i przyspieszenie 11,7 metra na sekundę kwadratową. W porównaniu z wcześniejszymi konstrukcjami to poprawa odpowiednio o 447 i 255Pokaż całość

W wieku 50 - 75 lat mózg traci komórki wspierające neurony, a komórki odpornościowe wchodzą w stan zapalny. 🧠🧬

W badaniu przeanalizowano 40 próbek ludzkiego hipokampa, struktury kluczowej dla pamięci, pochodzących od osób w różnym wieku. Zamiast mieszać wszystkie komórki, badano je pojedynczo, sprawdzając aktywność genów i organizację DNA. W miarę starzenia ubywało astrocytów, czyli komórek wspierających neurony, a komórki odpornościowe mózgu przechodziły z trybu spoczynkowego w zapalny. Starsze komórki miały też bardziejPokaż całość

Precyzyjne poprawianie DNA w ludzkich embrionach dociera do wszystkich komórek, lecz wywołuje nieprzewidywalne zmiany. 🧫🩺

Naukowcy sprawdzili, czy edycja zasad - metoda zmieniająca pojedyncze litery DNA bez przecinania obu nici - działa w ludzkich embrionach. Chcieli ustalić, czy zmiana obejmie cały zarodek, a nie tylko część komórek. Okazało się, że technika potrafi dotrzeć do wszystkich komórek, co czyni ją cennym narzędziem do badania wczesnego rozwoju człowieka. Jednocześnie w DNA pojawiały się przypadkowe, nieprzewidywalnePokaż całość