Wespazjan przejął władzę w Cesarstwie Rzymskim w roku 69 n.e. po nie całych stu latach rządów dynastii julijsko-klaudyjskiej. Twórca nowej dynastii flawijskiej, wódz, reformator, a przede wszystkim człowiek oszczędny, który dla potrzeb reperowania budżetu wprowadził podatek od toalet publicznych.

Imperium Rzymskie przez większość swojego istnienia opierało swoje granice w Europie na dwóch wielkich rzekach: Renie i Dunaju. Poza tą granicą przez dłuższy czas pod rzymskim panowaniem były ziemie między źródłami tych dwóch rzek, tzw. Agrii Decumates oraz Dacja na obszarze dzisiejszej...

Cesarz Neron (54-68 n.e.) w ostatnich latach swojego panowania musiał stawić czoła wielu wewnętrznym wystąpieniom skierowanym przeciwko jego rządom. W roku 65 n.e. Gajusz Kalpurniusz Pizon zawiązał spisek, którego celem było pozbawienie cesarza życia. Pomimo tego, że spisek został...

Triumf rzymski (triumphus) wywodzi się jeszcze z czasów królewskich. Przysługiwał on zwycięskiemu władcy, a początkowo związany był z rytuałem oczyszczenia żołnierzy - był więc przede wszystkim uroczystością religijną. Z biegiem czasu jednak stopniowo tracił swój religijny charakter...

Liktor rzymski (od ligare, czyli "wiązać") był to niższy urzędnik służby cywilnej, który podczas pochodów początkowo poprzedzał królów (rex) rzymskich, a potem niektórych wyższych urzędników oraz cesarzy. W rzeczywistości jego rola polegała na ochronie ważnych postaci Rzymu, które...

Trybun ludowy (tribunus plebis) był urzędnikiem w Republice Rzymskiej. Stanowisko to utworzone zostało w 494 roku p.n.e. w celu ochrony interesów obywateli, zwłaszcza plebejuszy przed dominacją patrycjuszy w senacie.

Cywilizacja rzymska jawi się nam, jako świat ludzi świetnie wykształconych, zdrowych i dbających znacznie bardziej o higienę, niżeli za czasów średniowiecza. Sytuacja jednak była zupełnie inna w przypadku plebejuszy oraz proletariatu, którzy mieszkali w kamienicach, bez stałego dostępu do wody...

Dnia 13 grudnia 115 roku n.e. w Antiochii miało miejsce niezwykle silne trzęsienie ziemi. Obecne szacunki podają siłę 7,5 w skali Richtera oraz 11 stopni według skali Mercallego. Antiochia i okolica zostały doszczętnie zniszczone. Na domiar wszystkiego trzęsienie spowodowało lokalne tsunami...

Pod panowanie rzymskie w basenie Morza Śródziemnego dostało się bardzo wiele krain. Ze względu na przynależność do romańskiej grupy językowej przeciętny Europejczyk kojarzy, iż wśród tych krain są Włochy, Hiszpania czy Francja. Rzadko kojarzy, iż bardzo długo do Imperium Rzymskiego, a...

Masada była to starożytna twierdza żydowska, która powstała na szczycie samotnego płaskowyżu na wschodnim skraju Pustyni Judejskiej nad Morzem Martwym w Izraelu. To tutaj według przekazów schronić się miał Dawid po ucieczce przed królem Saulem. Początki twierdzy sięgają rządów...

W starożytnym Rzymie terminem "triumwirat" (od słowa trium viri - "trzech mężów") określano kolegium złożone z trzech urzędników, wybieranych do wykonania pewnych zadań. Do historii Rzymu przeszły dwa takie spotkania. Oba miały miejsce w czasie tzw. kryzysu republiki rzymskiej i...

Sertoriusz był rzymskim wodzem i politykiem żyjącym na przełomie II i I w. p.n.e., który przeciwstawił się rzymskiej machinie wojennej. Z racji na swoją przynależność do obozu popularów został zmuszony opuścić Rzym i finalnie stanął na czele plemion iberyjskich i stawiał opór w latach 80-73 p.n.e.

Żołnierz rzymski podczas marszu musiał posiadać własne zapasy, które pozwalały mu się samodzielnie wyżywić przez 2-3 dni. Suchar, ocet i baranina miały wystarczyć na dwa dni, a potem żołnierz miał korzystać z chleba, wina i bekonu...

Romulus Augustus, zwany później Augustulusem urodził się około 463 roku n.e. Romulus został pozbawiony władzy przez Odoakra, który jednak zachował ustępującego cesarza przy życiu, obdarzył go majątkiem ziemskim i nakazał wypłacanie corocznej renty w wysokości 6000 solidów.

Wojna domowa tocząca się nadal po śmierci Juliusza Cezara w 44 roku p.n.e. była niezwykle wyniszczająca dla państwa rzymskiego. Zjednoczone siły trzech triumwirów: Marka Lepidusa, Marka Antoniusza oraz Oktawiana Augusta zniszczyły armię republikanów: Marka Brutusa oraz Gajusza Kasjusza w...

W III w. n.e. na obszary Cesarstwa Rzymskiego z Państwa Perskiego przenikała nowa synkretyczna religia – manicheizm. Jej założycielem był prorok Mani, a sama doktryna łączyła w sobie elementy innych religii: gnostycyzmu, chrześcijaństwa, mitraizmu, zaratusztranizmu, buddyzmu oraz...

Rzymskie umocnienia graniczne na wielu ze swoich granic w Imperium Rzymskim nazywano limesem. Pewne pozostałości rzymskich fortów, umocnień zachowały się do dzisiaj. W Niemczech od 2005 r. fragmenty limesu górnogermańsko-retyckiego są wpisane na listę światowego dziedzictwa kultury...

Mianem „ostatniego Rzymianina” określano w historii najczęściej dowódcę w ostatniej znaczącej wygranej bitwie w historii Imperium Rzymskiego, na polach Katalaunijskich w 451 r. n.e. - Flawiusza Aecjusza. Czasami tym mianem określano również inne postacie, jak m.in.: Majoriana, ostatniego...

Wojny prowadzone przez Rzymian w czasach późnej Republiki spowodowały, że wiele legionów, a nawet pojedynczych żołnierzy, zyskało niemalże sławę tak wielką, jak prowadzący ich wodzowie. W tamtym okresie armia rzymska była praktycznie armią zawodową. Obywatelom rzymskim, którym marzył się...

Antyczni Rzymianie byli ludźmi niezwykle ruchliwymi, co wynika pośrednio z faktu, że Imperium Rzymskie obejmowało olbrzymie terytorium. Rozległe tereny wymagały dobrze skomunikowanych traktów i bezpiecznych połączeń morskich oraz rzecznych, wolnych od piratów i rabusiów. Podróżowali...