Na początku kampanii wrześniowej Niemcy niewątpliwie dysponowali przewagą w jakości uzbrojenia. Przewaga ta jednak nie była tak duża, jak mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka. Polacy nie dysponowali tak nowoczesną armią, ale na tle innych europ. krajów ich wojsko prezentowało się nie najgorzej.

Stawał w obronie Żydów i ostrzegał świat przed Hitlerem. Miał zostać kanclerzem, gdyby zamach z 20 lipca 1944 roku się udał. Carl Goerdeler, jedna z najważniejszych postaci niemieckiego ruchu oporu, urodził się w Pile.

Dwóch zaufanych ludzi, pistolet za pasem i determinacja, by wskrzesić naród po trudach wojny i latach zaborów. Tylko tyle miał ze sobą M. Jałowiecki, wyruszając w trudną misję dyplomatyczną do skonfliktowanego wówczas Gdańska. Stał się jednym z pionierów walk o polską tożsamość tego miasta