Stoicyzm na dziś - 14 maja - Nasz dobrostan zależy od naszych czynów

„Ludzie ogarnięci obsesją chwały łączą swój dobrostan z szacunkiem ze strony innych; ci, którzy uwielbiają przyjemności, łączą go z uczuciami; natomiast ci,którzy osiągnęli prawdziwe zrozumienie, szukają go tylko w swych czynach. [...] Pomyśl o charakterze ludzi, których ktoś chce zadowolić, o dobrach, jakie ktoś chce zgromadzić, o metodach stosowanych w tych celach. Jak szybko czas zaciera takie rzeczy i jak wiele z nich zostanie jeszcze startych”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 6:51, 59

Jeśli Twoje szczęście jest zależne od osiągnięcia określonych celów, to co się stanie, gdy los nie będzie Ci sprzyjał? Gdy ktoś Cię zignoruje? Gdy przeszkodzą Ci okoliczności? Co zrobisz,jeśli osiągniesz wszystko, ale odkryjesz, że nikomu to nie zaimponowało? Na tym polega problem z uzależnianiem szczęścia od spraw, nad którymi nie mamy kontroli. Jest to olbrzymie ryzyko.Jeśli aktor koncentruje się na publicznym odbiorze projektu —na tym, czy spodoba się on krytykom i czy stanie się hitem —stale będzie rozczarowany i urażony. Jeżeli jednak uwielbia występować i wkłada w to wszystkie swoje umiejętności,zawsze odnajdzie w swojej pracy satysfakcję. Podobnie jak aktorzy powinniśmy czerpać przyjemność z samej aktywności, z podejmowania słusznych działań, a nie z wynikających z nich wyników.
Celem nie powinno być zwycięstwo, tylko gra z pełnym zaangażowaniem. Intencją nie powinno być uzyskanie wdzięczności lub sławy, ale pomoc innym i robienie tego, co uważamy za słuszne. Koncentrujmy się nie na tym, co się z nami stanie, ale na tym, jak zareagujemy. W ten sposób zawsze odnajdziemy zadowolenie i niezależność.
Jeżeli jednak uwielbia występować i wkłada w to wszystkie swoje umiejętności,zawsze odnajdzie w swojej pracy satysfakcję. Podobnie jak aktorzy powinniśmy czerpać przyjemność z samej aktywności, z podejmowania słusznych działań, a nie z wynikających z nich wyników.


Wążniejszy jest proces niż rezultat tego procesu. Liczy się raczej podróż niż sam cel podróży, będący przystankiem końcowym.
  • Odpowiedz
Stoicyzm na dziś - 13 maja - Dolewanie oliwy do ognia nawyków

„Każdy nawyk i każda umiejętność są potwierdzane i umacniane odpowiadającymi im czynami — chodzenie chodzeniem, bieganie bieganiem [...] dlatego jeśli chcesz coś robić, uczyń z tego nawyk; jeżeli czegoś robić nie chcesz, wyrób zamiast tego inny nawyk. Ta sama zasada dotyczy stanu umysłu. Gdy się złościsz,nie tylko doświadczasz danej krzywdy, ale też wzmacniasz zły nawyk, dolewając oliwy do ognia”.— Epiktet, Diatryby, 2.18.1 – 5

„Jesteśmy tym, co powtarzamy — mawiał Arystoteles — dlatego doskonałość nie jest jednorazowym aktem, lecz nawykiem”. Stoicy dodali do tego, że jesteśmy produktem swoich myśli(„Jakie są twe nawykowe myśli, taki będzie też charakter twego umysłu”, jak ujął to Marek Aureliusz). Zastanów się nad aktywnościami ostatniego tygodnia, a także nad tym, co zaplanowałeś na dziś i na następny tydzień. Pomyśl o osobie, jaką chcesz się stać, lub o tym, jak się postrzegasz. W jakim stopniu Twoje czyny są zgodne z tymi wizjami? Do którego ognia dokładasz? Którą osobą się stajesz?

#
Stoicyzm na dziś - 12 maja - Dobroć zawsze jest właściwą odpowiedzią

„Dobroć jest niezwyciężona, jednak tylko wtedy, gdy jest szczera, gdy nie ma w niej hipokryzji lub udawania. Bo co może uczynić nawet najbardziej nikczemny człowiek, jeśli będziesz okazywał mu dobroć i, gdy nadarzy się okazja, delikatnie wskażesz mu jego błędy, kiedy tylko spróbuje wyrządzić ci krzywdę?”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 11.18.5.9a

Co się stanie, jeśli następnym razem, gdy ktoś źle Cię potraktuje, nie tylko powstrzymasz się od odpłacenia mu tym samym, ale odpowiesz prawdziwą dobrocią? Co się stanie, jeśli będziesz „kochał swoich nieprzyjaciół i czynił dobro tym, którzy Cię nienawidzą”? Jak sądzisz, jakie skutki to przyniesie? W Biblii napisane jest, że okazywanie dobroci i troski względem pełnego nienawiści wroga jest jak „przykładanie płonących węgli do jego czoła”. Oczekiwaną reakcją na nienawiść jest więcej nienawiści. Gdy ktoś mówi do Ciebie coś uszczypliwego lub złośliwego, oczekuje podobnego zachowania, a nie dobroci.Jej okazanie go zawstydza. Stanowi to „szok dla systemu” i sprawia, że zarówno ten ktoś, jak i Ty sam stajecie się lepsi.Grubiaństwo, złośliwość i okrucieństwo są zwykle maską dla głęboko skrywanej słabości. Okazanie dobroci w takich sytuacjach jest możliwe tylko u ludzi o wielkiej sile. Posiadasz tę siłę. Wykorzystaj ją.

#
Stoicyzm na dziś - 11 maja - Poczucie winy jest gorsze od więzienia

„Największy wpływ na poczucie spokoju ducha ma nieczynienie zła. Ludzie, którym brak samokontroli, wiodą pełne dezorientacji i niespokojne życie”.— Seneka, Listy moralne do Lucyliusza, 105.7

Pomyśl o zbiegach, którzy sami oddają się w ręce policji wiele lat po ucieczce. Dlaczego to robią? Byli wolni, umknęli wymiarowi sprawiedliwości, a jednak się poddali! Dzieje się tak, ponieważ poczucie winy i stres życia zbiega ostatecznie okazują się gorsze niż perspektywa utraty wolności. Takie życie samo staje się rodzajem więzienia.Z tego samego powodu dzieci czasem przyznają się do kłamstw niczego niepodejrzewającym rodzicom. To dlatego jeden z partnerów może dobrowolnie przyznać się do raniącej drugą stronę niewierności — i to nawet wtedy, gdy drugi partner nie miał o niczym pojęcia. „Po co mi o tym mówisz?!” — krzyczy zdradzona osoba, wychodząc z domu. „Ponieważ wszystko układało się tak dobrze i nie mogłem dłużej znieść poczucia winy!”. Złe postępowanie pociąga za sobą poważne koszty i to nie tylko dla społeczeństwa, ale też dla samego winowajcy. Przyjrzyj się życiu większości ludzi, którzy odrzucili etykę i dyscyplinę.Spójrz na chaos i cierpienia, jakie często to za sobą pociąga. Ta kara jest prawie zawsze równie ciężka (lub nawet gorsza) od tej, jaką wymierza społeczeństwo.Z tego powodu tak wielu drobnych przestępców przyznaje się do winy lub dobrowolnie poddaje policji. W najtrudniejszym momencie wreszcie zdają sobie sprawę z tego, że nie da się tak żyć, nawet jeśli nie zawsze żyją zgodnie z tym przekonaniem. Ci ludzie pragną spokoju ducha, który wynika ze słusznego postępowania. Ciebie też do dotyczy.

#
Stoicyzm na dziś 10 maja Nie szukaj inspiracji — sam inspiruj

„Dokonajmy też sami jakichś śmiałych czynów — i dołączmy do szeregów tych, których inni najchętniej naśladują”.
— Seneka, Listy moralne do Lucyliusza, 98.13b

W czasach Greków i Rzymian — podobnie zresztą jak teraz — politycy często przypochlebiali się wyborcom. Górnolotnie wychwalali tłum, państwo lub inspirujące zwycięstwa militarne z przeszłości. Jak często słyszymy polityków mówiących, że „żyjemy w najwspanialszym państwie w historii świata”? Orator Demostenes zwrócił uwagę na to, że chętnie siedzimy godzinami, by usłyszeć mówcę stojącego przed słynnym lub uświęconym miejscem, „chwalącego [naszych] przodków, opisującego ich czyny i wyliczającego ich zdobycze”.
Stoicyzm na dziś - 9 maja

Człowiekowi przepojonemu zasadami prawdziwymi wystarczy zdanie bardzo krótkie i bardzo znane, by go znowu natchnąć pogodą ducha i spokojem np.:

A liście —jedne—ku ziemi wiatr zmiata…
Tak i ród ludzi.
Stoicyzm na dziś - 7 maja - Jak sprawić, by dzień był dobry?

„Bóg ustanowił to prawo, mówiąc: jeśli chcesz dobra,znajdź je w sobie”.— Epiktet, Diatryby, 1.29.4

Oto gwarantowany sposób na dobry dzień: robić dobrze rzeczy.Wszystkie inne źródła radości pozostają poza Twoją kontrolą lub są „nieodnawialne”. Jednak proponowane rozwiązanie zależy tylko od Ciebie, działa zawsze i nigdy się nie wyczerpuje.To najlepszy sposób na uzyskanie samodzielności.

#
Stoicyzm na dziś - 6 maja - Prawość jest piękna

„Co więc sprawia, że człowiek jest piękny? Czyż nie wynika to z ludzkiej doskonałości? Młody przyjacielu,jeśli chcesz być piękny, sumiennie pracuj nad doskonałością. Na czym ona polega? Przyjrzyj się tym, których bez zastrzeżeń podziwiasz. Są sprawiedliwi czy niesprawiedliwi? Sprawiedliwi. Są zrównoważeni czy niezdyscyplinowani? Zrównoważeni. Powściągliwi czy nieopanowani? Powściągliwi. Czyniąc siebie takim człowiekiem, staniesz się piękny. Jednak w zakresie, w jakim zignorujesz te cechy, będziesz brzydki, nawet jeśli zastosujesz wszystkie sztuczki z ksiąg, aby wydawać się pięknym”.— Epiktet, Diatryby, 3.1.6b – 9

Współczesne wizje piękna są absurdalne. Nasze standardy dotyczące tego, co jest atrakcyjne, są wysoce niestoickie.Cenione i wielbione są rzeczy, nad którymi ludzie prawie niemają kontroli: wysokie kości policzkowe, cera, wzrost,przenikliwe spojrzenie.Czy wygrana na genetycznej loterii rzeczywiście jest czymś pięknym? A może piękno powinno być zależne od wyborów,czynów, cech, które w sobie rozwijamy? Równowaga, poczucie sprawiedliwości, oddanie obowiązkom. Są to piękne cechy,znacznie głębsze niż wygląd.Dziś możesz wybrać wolność od uprzedzeń, sprawiedliwe działanie, zachowywanie równowagi i kontrolowanie siebie nawet w sytuacjach, gdy wymaga to zaangażowania i poświęcenia. Cóż może być piękniejszego od tego?

#
@kokomo: dzięki za uznanie, ale jako stoik ważniejsze dla mnie jest słuszne działanie (w moim osobistym mniemaniu) niż ewentualne korzyści z takiego działania :)

mój ulubiony cytat Marka Aureliusza w tym temacie

Gdy ci to dane, dąż naprzód, a nie oglądaj się na to, czy ktoś o tym będzie wiedział. Nie spodziewaj się nadejścia rzeczypospolitej Platońskiej. Lecz bądź zadowolony, jeżeli choć krok robisz najmniejszy. I tego bądź przekonania, że w
  • Odpowiedz
Stoicyzm na dziś - 5 maja - Jesteś projektem

„Surowcem do pracy dobrego i znakomitego człowieka jest jego własny przewodni rozum, dla lekarza i trenera surowcem jest ciało, a dla farmera farma”.— Epiktet, Diatryby, 3.3.1

Profesjonaliści nie muszą uzasadniać poświęcania czasu na szkolenia lub doskonalenie swojego fachu. To część ich pracy, a dzięki praktyce osiągają wyższy poziom. Wykonywane ćwiczenia zależą od rodzaju pracy, podobnie jak lokalizacja i czas trwania szkoleń zależą od osoby i zawodu. Jednak cechą wspólną są efekty, jakie dają te ćwiczenia: stopniowa poprawa i uzyskiwanie biegłości.Według stoików to umysł jest zasobem, nad którym powinniśmy pracować w pierwszej kolejności — i jak najlepiej go zrozumieć.

#
@Wypoks: sorry, że ci wcześniej nie odpisywałem, ale mam ostatnio sporo na głowie. Jak tylko na taką myśl natrafię podeślę ci. Coś mi świta po głowie, że trafiłem na takie myśli u Marka Aureliusza.
Pisząc przypomniał mi się te ncytat

Uważaj, abyś się nie scezarzył, abyś się nie zaraził. Zdarza się to bowiem. Utrzymaj się skromnym, dobrym, szczerym, poważnym, naturalnym, w umiłowaniu sprawiedliwości, bogobojności, bądź życzliwy, miły, wytrwały w pełnieniu obowiązków. Staraj się usilnie o to, abyś takim pozostał, jakim cię pragnęła zrobić filozofia. Bój się bogów, otaczaj opieką ludzi. Życie krótkie, a jedyny owoc życia ziemskiego to pobyt na ziemi zbożny i prace obywatelskie. We wszystkim postępuj jak uczeń Antonina. Zachowuj jego wytrwałość w pracy rozumnej, równowagę umysłu wszędzie, pobożność jego, wdzięk twarzy i łagodność i obojętność dla marnej sławy, jego troskę o dobre zrozumienie spraw. Jak to on nic zupełnie mimo siebie nie puścił, nie obejrzawszy przedtym dobrze i rozsądnie nie rozeznawszy! A jak znosił on tych, którzy go niesłusznie ganili, nie odpłacając im równym! A jak nic za pośpiesznie nie działał! A jak nie słuchał oszczerstw! A jakim był dokładnym badaczem charakterów i działań! A jak nigdy nie łajał, niczego się nie bał, nie podejrzewał i nie mędrkował! A jak poprzestawał na małym, w mieszkaniu, spaniu, odzieży, pożywieniu, obsłudze! A jak umiłował trud i jak umysłem daleko sięgał! A jak potrafił przy skromnym trybie życia wytrzymać do wieczora na tym samym miejscu, nie czując potrzeby wypróżniania poza zwykłą godziną! A wytrwałość i niezmienność w jego stosunkach przyjacielskich! A jak wysłuchiwał cierpliwie tych, którzy śmiało przeciw jego zdaniu występowali i cieszył się, gdy go ktoś o czym lepszym pouczył! A jak był pobożny — bez zabobonu! Obyś i ty w ostatniej godzinie miał tak czyste sumienie, jak
  • Odpowiedz
Stoicyzm na dziś - 4 maja - Co naprawdę jest godne podziwu?

„O ileż lepiej jest być znanym przez wielu z czynienia dobra niż z wystawnego życia? O ileż bardziej wartościowe jest wydawanie pieniędzy na ludzi niż na drewno i kamień”.— Muzoniusz Rufus, Diatryby, 19.91.26 – 28

Pomyśl o tym, co wiesz o stylu życia bogatych i sławnych.Słyszałeś, że taki a taki kupił sobie dom za miliony dolarów, że inny podróżuje z własnym fryzjerem, a jeszcze następny trzyma w domu tygrysa lub słonia.Podobnego rodzaju plotki i znakomitości cieszyły się popularnością także w czasach rzymskich. Niektórzy Rzymianie wydawali tysiące sestercji na stawy z karpiami. Inni byli znani z orgii i pełnych przepychu uczt. W pracach rzymskich poetów,na przykład Juwenalisa i Marcjalisa, często pojawiają się tego typu postacie.Ostentacyjnie bogaci ludzie ostatecznie uzyskują to, co wydawane pieniądze mają im zapewnić — reputację. Jest ona jednak pozbawiona jakiejkolwiek wartości! Czy ciągłe wydawanie naprawdę jest godne podziwu? Któż nie potrafiłby tego robić, mając pieniądze?Marek Aureliusz wykazał się odwagą, sprzedając niektóre z cesarskich mebli w celu spłacenia długów wojennych. We współczesnych czasach José Mujica, były prezydent Urugwaju,wyróżnił się tym, że przeznaczył 90% swojej prezydenckiej pensji na cele charytatywne i jeździł 25-letnim samochodem.Kto potrafiłby się na to zdobyć? Na pewno nie każdy. Kto więc
zasługuje na większy podziw?
Stoicyzm na dziś - 3 maja - Pokaż, co wiesz, zamiast o tym mówić

„Ci, którzy poznają surowe teorie, natychmiast chcą je z siebie wyrzucać, tak jak robi to rozstrojony żołądek zjedzeniem. Najpierw przetraw teorie, a wymioty nie wystąpią. W przeciwnym razie będą surowe lub zepsute, a nie odżywcze. Gdy je przetrawisz, pokaż nam zmiany pod postacią rozumnych wyborów, tak jak ramiona gimnastyków obrazują dietę i treningi, a sztuka rzemieślników to, czego się nauczyli”.— Epiktet, Diatryby, 3.21.1 – 3

Liczne stoickie aforyzmy są łatwe do zapamiętania, a nawet brzmią mądrze, gdy je zacytować. Jednak nie na tym polega filozofia. Celem jest przekształcenie słów w czyny. Jak pisze Muzoniusz Rufus, uzasadnieniem filozofii jest „połączenie słusznych nauk ze słusznym postępowaniem”. Gdy dziś lub w inne dni złapiesz się na tym, że chcesz protekcjonalnie wygłosić jakąś mądrość, powstrzymaj się przed tym i zadaj sobie pytanie: Lepiej używać słów czy pozwolić, byto moje czyny i wybory uwidaczniały tę mądrość?

#
Stoicyzm na dziś - 5 maja

Nie otrzymałeś zaproszenia na ucztę do jaśnie pana? A to dlatego, żeś za zaproszenie nie zapłacił tej ceny, za którą on tę ucztę sprzedaje. Sprzedaje ją bowiem za hymny pochwalne, sprzedaje ją za uniżone posługi. A zatem jeżeli przetarg jest dla ciebie korzystny, uiść jaśnie panu należność, za którą on tę ucztę sprzedaje. Wszelako jeżeli ty się nie godzisz tej ceny zapłacić, a mimo wszystko owe
Stoicyzm na dzisiaj - 30 kwietnia - Co jest zgodne z Twoim charakterem?

„Podobnie jak każdy co innego uważa za racjonalne i irracjonalne, tak różnimy się w ocenie tego, co dobre i złe lub użyteczne i bezużyteczne. To dlatego potrzebujemy edukacji, byśmy mogli się nauczyć, jak w zgodzie z naturą zmienić z góry przyjęte pojęcia tego,co racjonalne i irracjonalne. W trakcie tej nauki nie tylko polegamy na naszej ocenie wartości rzeczy zewnętrznych, ale też uwzględniamy to, co jest zgodne z naszym charakterem”.— Epiktet, Diatryby, 1.2.5 – 7

Łatwo jest pogrążyć się we własnych opiniach na temat różnych spraw. To tak, jakbyśmy stosowali się do niewidzialnych skryptów — instrukcji lub wzorców, których nawet nie rozumiemy. Im częściej będziesz kwestionował te skrypty i wramach edukacji poddawał je rygorystycznym testom, w tym większym stopniu staniesz się swoim własnym przewodnikiem.Rozwiniesz przekonania i myśli, które należą do Ciebie i do nikogo innego.Charakter to potężna obrona przed światem, który chce Cię uwieść, kupić, skusić i zmienić. Jeśli wiesz, w co i dlaczego wierzysz, możesz uniknąć toksycznych relacji, niesłużącej Cipracy, fałszywych przyjaciół i wielu innych problemów nękających osoby, które nie przemyślały najważniejszych dla nich spraw. Na tym polega Twoja edukacja. To po to wykonujesz tę pracę.

#
Stoicyzm na dziś - 29 kwietnia - Zmywanie z siebie kurzu życia

„Obserwuj ruch gwiazd i wyobraź sobie, że biegniesz razem z nimi. Nieustannie rozważaj przemiany jednych pierwiastków w inne, ponieważ takie myśli zmywają z nas pył ziemskiego życia”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 7.47

Prawie niemożliwe jest patrzyć w gwiazdy i niczego nie poczuć.Kosmolog Neil de Grasse Tyson twierdzi, że kosmos wzbudza w nas złożone emocje. Z jednej strony czujemy naszą małość w obliczu bezkresnego wszechświata. Z drugiej strony rodzi się w nas uczucie bardzo silnej więzi z tą większą całością.Ponieważ każdego dnia funkcjonujemy w naszych ciałach,naturalne jest zakładanie, że to one są najważniejszą rzeczą w świecie. Można jednak przeciwstawić się tej skłonności,obserwując naturę i rzeczy znacznie większe od nas samych.Wnioski Marka Aureliusza dobrze ujmuje Seneka w słowach,które stały się maksymą: Mundus ipse est ingens deorumomnium templum (sam świat jest wielką świątynią wszelkich bogów). Obserwowanie wspaniałego bezkresu nieba jest antidotum na dokuczliwe, ale błahe troski codzienności. Wartościowe i trzeźwiące jest zatracanie się w tym tak często, jak to możliwe.

Pełny
Kiedyś na spacerze w nocy z byłą zatrzymałem się i powiedziałem, żeby zobaczyła jaki kosmos i gwiazdy są piękne. Odpowiedziała że jej to nie interesuje XD
  • Odpowiedz
Stoicyzm na dziś - 28 kwietnia - Pragnienia czynią z Ciebie sługę

„Tantalus: Najwyższą władzą jest
—Tiestes: Nie ma władzy, jeśli niczego nie pożądasz”.— Seneka, Tiestes, 440


We współczesnym świecie nasze kontakty z tyranią są bardziej dobrowolne niż w czasach antycznych. Znosimy nadmiernie kontrolującego szefa, choć prawdopodobnie moglibyśmy znaleźć inną pracę. Zdarza nam się zmieniać sposób ubierania i powstrzymywać przed mówieniem tego, co naprawdę myślimy,ponieważ chcemy dopasować się do jakiejś „fajnej” grupy.Znosimy okrutnych krytyków i klientów, ponieważ zależy nam na ich aprobacie. W takich sytuacjach władza innych nad nami jest możliwa z powodu naszych pragnień. Jeśli je zmienimy,zyskamy wolność.Nieżyjący już fotograf mody Bill Cunningham czasem nie brał od magazynów pieniędzy za swoją pracę. Gdy pewien młody,początkujący fotograf zapytał go, dlaczego tak postępuje,Cunningham udzielił godnej zapamiętania odpowiedzi: „Jeśli nie bierzesz pieniędzy, nikt nie ma prawa mówić Ci, co masz robić”. Pamiętaj, że przyjmowanie pieniędzy i ich pożądanie — w przenośni lub dosłownie — sprawia, iż stajesz się sługą osób,które je mają. Obojętność na nie, jak pisze Seneka, odbiera wszelką władzę najpotężniejszym osobom — przynajmniej jeśli chodzi o Twoje życie.
@lukaszmarynczak powiem Ci Mirek że dalej jestem wołana ale nie żałuję, czytam te sentencje z niebieskimpaskiem i bardzo miłe rozmowy wynikają. bardzo podoba mi się ten cytat. Dzięki Tobie poznałam bardziej Marka Aureliusza. Także duży plus odemnie
  • Odpowiedz
Stoicyzm na dziś - 27 kwietnia - Przenicuj

„Przenicuj i popatrz, jakie jest [życie], jakie się staje,gdy człowiek jest stary lub chory albo się sprzedaje.Jak krótkie jest życie tego, kto chwali, i chwalonego; tego, kto pamięta, i tego, o którym pamiętają — i to tylko w niektórych zakątkach, a nawet tam [pamiętanego] nie w ten sam sposób przez wszystkich lub choćby przez jedną osobę. A cała ziemia to tylko pyłek marny”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 8.21

Stoicyzm polega na rozpatrywaniu spraw z wszystkich możliwych punktów widzenia. Niektóre sytuacje łatwiej jest zrozumieć z określonej perspektywy. W potencjalnie negatywnej sytuacji przydatne może się okazać nowe obiektywne spojrzenie, nawet jeśli jest powierzchowne. Taka perspektywa może pozwolić jasno spojrzeć na sprawy bez wnikania w to, co mogą one oznaczać lub co do nich doprowadziło. W innych sytuacjach, zwłaszcza tych związanych z czymś, co jest imponujące lub pożądane, pomocne jest inne podejście, znane z techniki „opisów budzących odrazę”. Jeśli starannie przeanalizujesz sytuację, to ograniczysz poziom lęku i jej wpływ na siebie.Przyjrzyj się swojemu lękowi przed śmiercią lub zapomnieniem.Co odkryłeś? Przeanalizuj wybraną wymyślną ceremonię. Do czego dotarłeś?

Cytat
Stoicyzm na dziś - 26 kwietnia - To wszystko tylko trening

„Gdy ktoś, z kim trenujesz, zadraśnie cię lub zada ci cios głową, nie robisz z tego sceny, nie narzekasz, nie podejrzewasz tej osoby ani nie planujesz zemsty. Masz się wprawdzie na baczności przed nim, ale nie jak przed wrogiem lub z podejrzliwości, tylko robisz naturalne uniki. W ten sposób powinniśmy postępować we wszystkich sprawach w życiu. Należy darować wiele rzeczy tym, którzy praktykują razem z nami,ponieważ — jak wspomniałem — można usuwać się z drogi bez podejrzliwości i nienawiści”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 6.20

Jeśli będziesz traktował każdy dzień i każdą sytuację jak ćwiczenie treningowe, szybko zmniejszysz ich stawkę. Pozwoli Ci to znacznie łagodniej interpretować własne błędy i pomyłki innych. Takie nastawienie daje znacznie większą odporność niż zachowywanie się tak, jakby każda konfrontacja była walką o tytuł mistrzowski. Gdy ktoś szturchnie Cię łokciem lub otrzymasz niezasłużone uderzenie, otrząśnij się z bólu i przypomnij sobie: Uczę się,podobnie jak mój sparingpartner. To tylko praktyka dla nas obojga. Teraz wiem więcej na jego lub jej temat i na podstawie swoich reakcji dowiem się trochę więcej także o sobie.

Dzisiejszy
Stoicyzm na dziś - 23 kwietnia - Umysł jest w całości Twój

„Składasz się z trzech części: ciała, tchnienia i umysłu. Dwie pierwsze z nich są twoje tylko o tyle, że znajdują się pod twoją opieką. Wyłącznie trzecia jest prawdziwie twoja”.— Marek Aureliusz, Rozmyślania, 12.3

Ciało może zostać wyniszczone przez chorobę albo zranione i uszkodzone w wypadku. Może zostać uwięzione i poddane torturom. Oddech może się nagle zatrzymać, ponieważ ktoś nam go zablokował lub nadszedł nasz czas. Samo oddychanie może stać się utrudnione z powodu wysiłku lub choroby. Jednak umysł do samego końca pozostaje tylko nasz.Nie chodzi o to, że dwa pozostałe aspekty życia wymienione przez Marka Aureliusza — ciało i oddech — są nieistotne. Po prostu są one w mniejszym stopniu „nasze” niż umysł. Nie będziesz poświęcał dużo czasu na remont wynajmowanego domu, prawda? Umysł jest nasz własny — bezwzględnie.Traktuj go dobrze.

Dzisiejszy