AMA - Tomasz Miller - fizyka, matematyka, wszechświat

Cześć! Nazywam się Tomek Miller i jestem fizykiem matematycznym (czyli takim ni to fizykiem teoretykiem, ni to matematykiem) oraz popularyzatorem nauki z Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ. Zapraszam na AMA!

[jaktos9]

@tomaszmiller: Czy wyjaśni Pan, jak to możliwe, że jedna z zasad mechaniki kwantowej ma w tym przypadku zastosowanie do ciała makroskopowego?

[tomaszmiller]

@jaktos9: I w dodatku jest w stanie splątanym!

[Hazyl]

Cześć, pisałem już pod postem, ale zadaje oficjalne pytanie w AMA. Śledzę Cię od kilku ładnych już lat i oglądam praktycznie wszystkie twoje wywiady, wykłady itp. które są dostępne na YT. Przez te kilka lat nurtuje mnie jedno: dlaczego nie założysz swojego kanału i nie zaczniesz wrzucać regularnie kontentu!? Na kanale Copernicus też posucha ostatnio :(. Twoja seria "Zacznijmy od zera" jest po prostu kosiarzem. Bardzo brakuje tego typu materiałów. Fajnie, że

[tomaszmiller]

@Hazyl: Dziękuję! Powód jest prozaiczny - brak czasu i mocy przerobowej:(

[Diabolos]

Nie myśli Pan czasem, żeby wybrać spokojniejsze życie?

[tomaszmiller]

@Diabolos: Ech, Grisza

[khobark]

Czy to prawda że teoria strun „zawiesiła” na lata inne dziedziny fizyki i dopiero teraz powoli na wydziałach ludzie po cichu zaczynają przyznawać, że to mogła być ślepa uliczka, ale głośno jeszcze się boją?

[tomaszmiller]

@khobark: Są takie głosy i pewnie mają dużo racji. Z drugiej strony to naprawdę była intrygująca teoria i przynajmniej sporo ładnej matematyki z niej wyszło.

[Branco_Amigo]

Dzień dobry.

Czego brakuje nam w aparacie matematycznym, aby w pełni połączyć mechanikę kwantową z ogólną teorią względności?

Czy istnieją zjawiska fizyczne, których współczesna matematyka po prostu nie jest w stanie w tej chwili rozwiązać?

[tomaszmiller]

@Branco_Amigo: Póki co, mimo stu lat prób, gdy próbujemy skwantować grawitację matematyka wybucha nam w twarz - wychodzą jakieś niefizyczne nieskończoności. Nawet próba zapisania równań mechaniki kwantowej na zakrzywionej czasoprzestrzeni (bez kwantowania samej grawitacji), najczęściej kończy się źle - np. pojęcie cząstki przestaje mieć sens. Nie wiemy czego dokładnie brakuje, ale te struktury które mamy, ewidentnie przestają wyrabiać przy próbach łączenia tych dwóch teorii...

[jabberok]

Dzień dobry!

W swoich wykładach mówi Pan o nieprzystawalności języka naturalnego i matematyki w fizyce. Zastanawiam się, na ile odwrócenie tej perspektywy ma sens: czy język i kultura – poprzez to, jak konceptualizujemy rzeczywistość – wpływają na intuicje fizyków i kierunki, w których rozwijają swoje teorie?

[tomaszmiller]

@jabberok: Ha, na pewno obraz świata w którym wzrastają fizycy ma wpływ na ich intuicje. Intuicje fizyków XIX-wiecznych były zupełnie inne niż XX-wiecznych. Gdyby XIX-wiecznemu fizykowi myślącemu w kategoriach newtonowsko-mechanistycznych opowiedzieć o polach kwantowych albo falach grawitacyjnych, przeżyłby szok;)

[JanuszBizneswoman]

@tomaszmiller:
Panie doktor, pytanie weryfikacyjne.
Ile to jest 7*9?
Można się pomylić o 1.

[tomaszmiller]

@JanuszBizneswoman: Chat twierdzi, że 42.

[wyssoki]

cały czas mam przed oczami rysunek z wykładu dr. Dragana, gdzie omawia eksperyment, w którym foton ma do wyboru dwie drogi (lustro półprzepuszczalne) i na koniec sam ze sobą interferuje (ogólna nazwa to chyba eksperyment z dwiema szczelinami). Dopóki nie ma detektora, to nie umiemy powiedzieć, którą drogę wybrał foton. Dopiero fakt obserwacji powoduje, że foton wybiera jedną z dróg i interferencja znika.
Skoro foton niesie energię, to zakrzywia czasoprzestrzeń. I pytanie:

[tomaszmiller]

@wyssoki: W obecnej mechanice kwantowej grawitacja nie jest uwzględniona, więc gdyby udało się przeprowadzić taki eksperyment, mogłoby to pomóc w łączeniu grawitacji z kwantami. Gorącym orędownikiem tego typu eksperymentów jest Roger Penrose, który uważa, że to właśnie grawitacja odpowiada za kolaps funkcji falowej. Okazuje się, że można zmodyfikować równanie Schroedingera o taki nieliniowy człon opisujący wpływ (Newtonowskiej) grawitacji (tzw. równanie Schroedingera-Newtona), i coś tam wtedy samo kolapsuje. Niestety wciąż jeszcze

[crazy88]

Panie Tomaszu, fizyka, matematyka czy wszechświat?

[tomaszmiller]

@crazy88: Tak

[Bredko]

Cześć @tomaszmiller!
Super inicjatywa z AMA, mam nadzieję, że jeśli będzie duże zainteresowanie, to nie jest to ostatnie AMA ;)

Na początku pytanie, które pewnie wiele razy słyszałeś, a może nawet odpowiadałeś - w skali 0-100, gdzie 0 to minimum jak wysoko oceniasz prawdopodobieństwo istnienia życia (niekoniecznie cywilizacji) w zasięgu naszych statków kosmicznych?

[tomaszmiller]

@Bredko: Zważywszy, że najdalsza sonda ledwo opuszcza Układ Słoneczny, pytasz o szanse na istnienie życia w Układzie Słonecznym? Trudno podać liczbę, ale Mars, Europa, Tytan czy Wenus dają jakieś niezerowe nadzieje na mikrobialne życie. Inna rzecz, że mogło się tam dostać z Ziemi (albo vice versa).