25 listopada 2020 w naszej galaktyce rozbłysnęła gwiazda nowa, a razem z nią eksplodował internetowy półświatek astronomów-amatorów. Wokół Nowej w Perseuszu zaczęły narastać legendy, dlatego w artykule zebrałem wiadomości, czym są gwiazdy nowe, nowe hybrydowe i dlaczego ta jest wsteczna.

Zespół naukowców pod kierownictwem astronoma prof. Grzegorza Pietrzyńskiego otrzymał najbardziej prestiżowy Grant Europejskiej Rady ds. Badań Naukowych (ERC) "Synergy" wart prawie 14 mln euro. Jest to jeden z największych grantów naukowych na świecie i pierwszy tego typu w Polsce!

Nowy rodzaj gwiazdy pulsującej występuje w układzie podwójnym gwiazd obserwowanym przez obserwatorium orbitalne TESS. Gwiazda pulsuje wyłącznie po stronie stale zwróconej do swojego gwiazdowego towarzysza. Odkrycia dokonał zespół kierowany przez prof. Geralda Handlera z warszawskiego CAMKu.

Dokładniejsza diagnostyka nowotworów w całym ciele wraz z określeniem stopnia ich złośliwości bez konieczności wykonywania biopsji. O takim aparacie marzą lekarze chirurdzy i onkolodzy, a także sami pacjenci. I będzie on już niebawem w zasięgu ręki w Krakowie, jako pierwszy i jedyny na świecie.

Poprzednia edycja (Planet Hunters KEPLER) pozwolała odkryć planety siedząc w domu. Dziś do Zooniverse spływają świeże dane z misji TESS. Już teraz możesz odbyć krótkie szkolenie i przeglądać wygodnie zaprezentowane krzywe blasku w poszukiwaniu nowej Ziemi. Polecam blog, faq oraz forum :).

Izraelski lądownik jest pierwszym urządzeniem ufundowanym z prywatnych źródeł, które wyląduje na Księżycu. Jego misja na powierzchni Księżyca ma trwać zaledwie kilka dni.

17 czerwca teleskopy ATLAS zauważyły nową kropkę na niebie. Po dokładniejszym zbadaniu przez kilkanaście teleskopów na całym świecie, nowy obiekt powiązano z galaktyką odległą o 200 mln lat świetlnych. Obiekt jest zbyt jasny na zwykłą supernową i istnieją poszlaki łączące go z rozbłyskami gamma.

Wywiad z prof. Agnieszką Pollo: Pomiar prędkości ekspansji Wszechświata przeprowadza się różnymi metodami. Najbardziej dziś znana opiera się na obserwacji widm dalekich gwiazd supernowych, ale wykorzystujemy też całą masę innych informacji, np. pochodzących z analizy rozkładu galaktyk.

ALMA dostarcza interesujących informacji podczas badań nad bardzo odległym członkiem Układu Słonecznego. Najwyraźniej mamy nową kandydatkę na planetę karłowatą - DeeDee - w odległości ~92 jednostek astronomicznych od Słońca.

Bąble Fermiego, czyli potężne struktury wychodzące naszej Galaktyki, zostały odkryte w 2010 roku przez Fermi Gamma-ray Space Telescope. Dopiero ostatnie obserwacje północnego bąbla dokonane przez teleskop Hubble’a pozwoliły astronomom ustalić bardziej dokładny ich wiek oraz to, skąd się wzięły.

Na miesiąc przed planowanym zakończeniem misji, kamera wysokiej rozdzielczości orbitera Rosetta odkryła, że Philae utknął w zacienionym pęknięciu na komecie 67P.

Kosmiczne laboratorium: gromada otwarta Messier 18 oraz związany z nią obszar gwiazdotwórczy. ESO wypuściło 615-megapixelowe zdjęcie oszałamiającego obszaru nieba. Tutaj niesamowide zbliżenie do prawdziwego zdjęcia (oglądaj w 4K!), a w powiązanych linki do opisu oraz pełnego rozmiaru zdjęć.

Po raz pierwszy udało się zaobserwować w kosmosie naprzemienną, związaną ze sobą emisję od dwóch rodzajów maserów: metanolowego i wodnego. Oba typy maserów są często spotykane razem, ale do tej pory żadna teoria nie przywidywała występowania zależności pomiędzy ich jasnościami.

W danych archiwalnych z 1917 roku (astronomiczne klisze fotograficzne), astronomowie znaleźli przesłanki na istnienie układu planetarnego wokół białego karła. Gwiazda van Maanena okazuje się mieć wokół siebie dysk typowy dla niedawno odkrytego nowego rodzaju obiektów: "zaśmieconych białych karłów."

Astronomowie znaleźli planetę, która orbituje wokół gwiazdy, która orbituje wokół gwiazdy, która orbituje wokół gwiazdy. Streszczenie sytuacji w komentarzu.

5 marca jasność komety oceniano na ok. 10-11 mag. Wystarczył jej tydzień, by uzyskała 7 wielkość gwiazdową. Parę dni temu jasność zbliżyła się do 4 magnitudo (niemal jak galaktyka Andromedy). Obecnie jasność powoli maleje. Kometa będzie dobrze przez cały kwiecień. Masz lornetkę? Zapoluj na kometę :)

To już oficjalnie: "Szkieletor" to plac budowy. Niedokończona inwestycja, która ponad 35 lat straszyła w Krakowie, wreszcie przejdzie do historii.

Astronom-amator wykonywał timelapse z obserwacji Jowisza i jego księżyców. Przeglądając nagranie później, zauważył że na brzegu planety przez moment nastąpiło pojaśnienie. Wygląda na to, że w Jowisza uderzyła asteroida, a całość złapała się na filmie. Filmy z innych teleskopów w powiązanych.

Obserwatorium orbitalne Kepler po raz pierwszy w historii zarejestrowało pierwszy błysk, który inicjuje wybuch supernowej. "Wybuch" następuje w chwili, gdy rozbłysk supernowej rozchodzący się od jądra gwiazdy osiąga jej powierzchnię. Całe wydarzenie trwa mniej niż godzina! Animacja w powiązanych.

Lądowanie na komecie (Rosetta - zakończenie misji), lądowanie próbnika na Marsie (Schiaparelli - rozpoczęcie misji ExoMars), uruchomienie satelitów monitoringu Ziemi (Copernicus), rozruch europejskiego odpowiednika systemu GPS (Gallileo) i inne, czyli misje Europejskiej Agencji Kosmicznej w 2016 r.