>Czełowiek so wremienianiem oswołocziwajetsia<< (człowiek z wiekiem staje się kanalią)
cytat z książki
"Największą ilość postępków dobrych człowieka cywilizowanego pochodzi z poczucia godności osobistej i zdolności do poszanowania tej godności u innych. Duma jest najtrwalszą podstawą moralności, przy przejściu bowiem do wieku męskiego nie ulega obniżeniu, ale owszem wzrasta, podczas gdy uczucia altruistyczne, miłość bliźniego, współczucie, żywe bardzo w latach młodzieńczych, z czasem topnieją, a na miejsce ich zjawia się najczęściej wytworzona przez życiowe walki oschłość. [...] Naród nasz, który niezaprzeczalnie niżej stoi w rozwoju od przodujących w cywilizacji narodów europejskich, jeżeli ustępuje im pod względem moralnym, to właśnie przez mniejszą zdolność poszanowania godności ludzkiej w sobie i innych. Niemniej przeto uczucie dumy należy do najważniejszych składników naszej moralności. [...]
Etyka rosyjska ma charakter całkiem inny: uczucie dumy, poszanowanie godności ludzkiej bądź w sobie bądź w innych istnieje tam w niewidzialnym prawie zarodku. Moralność opiera się tu głównie na miłości bliźniego, na współczuciu dla jego cierpień. U natur świeżych, u ludzi wstępujących dopiero w życie[...] możemy tam spotkać imponującą zdolność do poświęceń, czego przykłady widzieliśmy choćby w bohaterach rewolucji rosyjskiej - kiedy jednak człowiek zetknie się z wrogimi wpływami zewnętrznymi, gdy instynkt samozachowawczy w walkach życiowych weźmie górę wtedy [...] następuje... upodlenie. [...] Znający siebie naród stworzył nawet powiedzenie, według którego człowiek z wiekiem marnieje, zamienia się w kanalie >>Czełowiek so wremienianiem oswołocziwajetsia<< (człowiek z wiekiem staje się kanalią)
Roman Dmowski, cytat za Krzysztof Kawalec "Roman Dmowski" s. 42-43, Ossolineum 2002