Nie było ostatnio nic pod tagiem #kalendariumnauki, więc trzeba nadrobić. Tym razem kilka prac, których rocznica wydania przypada w marcu.

13 marca 1931 roku ukazał się pierwszy artykuł 19-letniego Subramanyana Chandrasekhara pt. _The Highly Collapsed Configurations of a Stellar Mass_. W tej i kolejnej pracy Hindusa narodziło się pojęcie tzw. granicy Chandrasekhara, czyli limitu masy, powyżej którego biały karzeł wybucha jako supernowa. Wartość liczbowa tej granicy to ok. 1,44 masyPokaż całość

#kalendariumnauki #fizyka
9 grudnia 1924 roku Ernst Ising obronił pracę doktorską o tytule _Beitrag zur Theorie des Ferro- und Paramagnetismus_. Model, noszący obecnie jego nazwisko, został wprawdzie stworzony przez Wilhelma Lenza cztery lata wcześniej (do opisu ferromagentyka), ale to Ising, jego doktorant, podał ścisłe rozwiązanie w przypadku jednowymiarowym. Model Isinga, w dużym skrócie, jest to model łańcucha (jeden wymiar) n spinów mogących przyjmować dwie wartości: +1 iPokaż całość

#kalendariumnauki #fizyka
8 grudnia 1921 roku została złożona praca Theodora Kaluzy pt. _Zum Unitätsproblem der Physik_, w której podejmuje on próbę unifikacji oddziaływań grawitacyjnych z elektromagnetycznymi, dodawszy w tym celu piąty wymiar. Teoria ta, rozwinięta potem jeszcze przez Oskara Kleina, nie zyskała wtedy szczególnego uznania i po paru latach zniknęła ze świecznika, ale do łask wróciła wraz z początkiem lat 70., kiedy narodziła się teoria strun, równieżPokaż całość

#kalendariumnauki #fizyka #ligamozgow
29 listopada 1926 roku ukazała się praca Waltera Gordona _Der Comtponeffekt nach der Schrödingerschen Theorie_ (niestety po niemiecku), w której wyprowadził on relatywistyczny odpowiednik równania Schrödingera – nazywany równaniem Kleina–Gordona (niezależnie wyprowadził je też Oskar Klein). Schrödinger i kilku innych też różnymi sposobami otrzymywali podobne równanie, ale jakoś tak się stało, że przylgnęły do niego nazwiska Klein i Gordon.
Pierwotnie równanie K.–G. miałoPokaż całość

Pojawiła się pierwsza okazja do skorzystania z tagu #kalendariumnauki. Dokładnie 51 lat temu ukazała się praca Petera Higgsa, Broken symmetries and the masses of gauge bosons. Artykuł Higgsa i dwa inne – Englerta i Brouta z sierpnia tego samego roku oraz Guralnika, Hagena i Kibble'a z listopada – podjęły temat spotanicznego łamania symetrii, pokazując trzema różnymi sposobami, jak nadaje ono masę cząstkom w teoriach z cechowaniem . MechanizmPokaż całość

Wymyśliłem nowy tag: #kalendariumnauki. Można by tu przy okazji rocznic publikacji jakichś ważnych prac albo wyników badań wrzucać krótkie info o autorze, o temacie i o tym, dlaczego jest to ważne + dla zainteresowanych link do oryginalnej pracy. Oczywiście w dokładnych datach mogą się zdarzać rozbieżności, zwłaszcza gdy cofniemy się do wieku XVIII albo XVI wieku, ale wiadomo, że nie o to chodzi, data ma być tylko pretekstem doPokaż całość