<p><b>Marek Maliński</b></p>
<p><br /></p>
<p><b>Poszukiwanie majątku
przez komornika</b>
</p>
<p><br /></p>
<p>W postępowaniu
egzekucyjnym zasadniczo obowiązek wskazania składników majątku
dłużnika spoczywa na wierzycielu. Zgodnie z orzecznictwem Sądu
Najwyższego (np. orzeczenie SN z 25 kwietnia 1955 r., IV CZ 72/55,
OSN 1956, nr III, poz. 69) wskazanie we wniosku o wszczęcie
egzekucji tylko rodzaju egzekucji bez określenia jej sposobu nie
spełnia wymagań przewidzianych w art. 797 kodeksu postępowania
cywilnego („kpc”). Oznacza to, iż komornik nie podejmie
egzekucji ze składników majątku dłużnika, które nie zostały
wskazane we wspomnianym wniosku.
</p>
<p><br /></p>
<p>
W przypadku gdy wierzyciel nie dysponuje informacjami o majątku
dłużnika, stosownie do art. 797[1] kpc może on zlecić
komornikowi poszukiwanie majątku za wynagrodzeniem.
</p>
<p><br /></p>
<p>Komornik dysponuje w tym
zakresie odpowiednimi uprawnieniami. Obowiązkiem określonych
instytucji, w tym urzędów skarbowych i ZUS, jest udzielanie
informacji na zapytania kierowane przez komorników prowadzących
postępowanie egzekucyjne.</p>
<p><br /></p>
<p>Zgodnie z art. 53a ustawy
o komornikach sądowych i egzekucji wysokość opłaty za zlecenie
poszukiwania majątku dłużnika wynosi:</p>
<p><br /></p>
<p>a) na wstępie - 3%
przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego pobierane niezależnie od
wyniku poszukiwania. Nieuiszczenie jej skutkuje zwrotem wniosku
zawierającego zlecenie;</p>
<p><br /></p>
<p>b) w przypadku
odnalezienia majątku 5% wartości szacunkowej odnalezionego przez
komornika majątku dłużnika, nie więcej jednak niż 100%
przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego. Opłata ta ulega
zmniejszeniu o opłatę pobraną przez komornika od zlecenia na
wstępie.</p>
<p><br /></p>
<p><b>Jakie świadczenia może
zająć komornik?</b></p>
<p><br /></p>
<p>Po ustaleniu możliwości
poszukiwania przez komornika majątku warto określić jakie
świadczenia mogą być zajęte przez komornika. Egzekucja komornicza
może być prowadzona z nieruchomości, ruchomości (np. samochodów),
wynagrodzenia za pracę, z rachunków bankowych, z wierzytelności
(wynagrodzenie z tytułu umowy o dzieło) oraz z innych praw
majątkowych (np. udziały w spółce).
</p>
<p><br /></p>
<p>Ustawodawca przewidział
ograniczenia w egzekucji, m.in. w przepisach kpc, kodeksu pracy oraz
innych ustawach. W związku z tym, iż komornicy często zajmują
wynagrodzenie za pracę i środki zdeponowane na rachunku bankowym,
warto przedstawić ograniczenia w egzekucji ze wspomnianych
składników majątkowych.
</p>
<p><br /></p>
<p>
Komornik może (z ograniczeniami) zająć wynagrodzenie za pracę.
Potrącenia mogą być dokonywane w razie egzekucji świadczeń
alimentacyjnych – do wysokości 3/5 wynagrodzenia. W przypadku
egzekucji innych należności lub potrącania zaliczek pieniężnych
– do wysokości połowy wynagrodzenia. Dodatkowo przepisy kodeksu
pracy określają kwoty wolne od potrąceń. Zgodnie z art. 871
§ 1 kodeksu pracy wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za
pracę w wysokości:
</p>
<p><br /></p>
<p>a) minimalnego
wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie odrębnych
przepisów, przysługującego pracownikom zatrudnionym w pełnym
wymiarze czasu pracy, po odliczeniu składek na ubezpieczenia
społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych -
przy potrącaniu sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na
pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne;
</p>
<p><br /></p>
<p>b) 75 % wynagrodzenia
obliczonego jak w pkt a) - przy potrącaniu zaliczek pieniężnych
udzielonych pracownikowi;</p>
<p><br /></p>
<p>c) 90% wynagrodzenia
obliczonego jak w pkt a) - przy potrącaniu kar pieniężnych
przewidzianych w art. 108 kodeksu pracy.
</p>
<p><br /></p>
<p>Egzekucja ze środków
zdeponowanych na rachunkach bankowych doznaje ograniczeń określonych
w prawie bankowym. Zgodnie z art. 54 prawa bankowego środki
pieniężne znajdujące się na rachunkach oszczędnościowych,
rachunkach oszczędnościowo-rozliczeniowych oraz na rachunkach
terminowych lokat oszczędnościowych jednej osoby, niezależnie od
liczby zawartych umów, są wolne od zajęcia do wysokości
trzykrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze
przedsiębiorstw, bez wypłat nagród z zysku, ogłaszanego przez
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za okres bezpośrednio
poprzedzający dzień wystawienia tytułu wykonawczego. Jednakże
ograniczenie to nie ma zastosowana do alimentów, gdyż zgodnie z
art. 1083 § 2 kpc wierzytelności z rachunku bankowego podlegają
egzekucji na zaspokojenie alimentów w pełnej wysokości.</p>
<p><br /></p>
<p><br /></p>
<p><br /></p>
<p></p><p><b>Autor jest prawnikiem Kancelarii Prawnej Skarbiec.Biz</b><b>,
która specjalizuje się w</b></p>
<p><b>międzynarodowej optymalizacji
podatkowej.</b></p>